769-792 / 892 haber Sayfa 33 / 38
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Artık Matematik Teoremlerini Kendi Başına Keşfedip İspatlayabiliyor

Araştırmacılar, yapay zekanın matematik alanındaki yeteneklerini gerçek koşullarda test eden yeni bir sistem geliştirdi. 'Discover and Prove' adlı bu framework, önceki sistemlerin aksine teoremi önceden bilmeden sorunu çözebiliyor. Sistem, doğal dil kullanarak mantık yürütme ve kendi kendini sorgulama yetenekleriyle önce cevabı buluyor, sonra formal ispat yapıyor. Test sonuçları, sistemin önceki en iyi performansı %40 oranında geçtiğini gösteriyor. Bu gelişme, yapay zekanın matematik ve teorik bilimler alanındaki gerçek potansiyelini değerlendirmek için önemli bir adım.

arXiv (CS + AI) 1
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Artık Kardeş Kavramları Birbirinden Ayırt Edebiliyor

Araştırmacılar, az veriyle hiyerarşik metin sınıflandırması yapabilen yeni bir yapay zeka yöntemi geliştirdi. SCHK-HTC adı verilen bu sistem, benzer kavramları birbirinden ayırt etmede büyük ilerleme kaydediyor. Geleneksel yöntemler sadece ana kategori-alt kategori ilişkilerini korumaya odaklanırken, yeni sistem aynı seviyedeki benzer kategoriler arasındaki ince farkları da algılayabiliyor. Bu gelişme, sınırlı eğitim verisiyle çalışan yapay zeka sistemlerinin performansını önemli ölçüde artırıyor ve doğal dil işleme alanında önemli bir adım teşkil ediyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Sahte Radar Sinyallerini Gerçek Gemilerden Ayırt Edebiliyor

Araştırmacılar, düşman güçlerinin kullandığı sahte radar yansıtıcılarını gerçek gemi hedeflerinden ayırt edebilen yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Sistem, gemilerin denizde doğal salınım hareketlerini analiz ederek sahte hedeflerden ayırt ediyor. Frekans çevik radar teknolojisi ile çalışan bu yöntem, iki yeni matematiksel tanımlayıcı ve derin öğrenme algoritmalarını birleştiriyor. Denizcilik güvenliği ve savunma teknolojileri açısından kritik öneme sahip bu gelişme, radar sistemlerinin aldatılmasını önleyebilecek.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Artık Konuşmaları Eğitim Gerektirmeden Düzenleyebiliyor

Araştırmacılar, konuşma kayıtlarındaki belirli bölümleri değiştirmek için yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. AST adlı bu sistem, önceden eğitilmiş modelleri kullanarak herhangi bir ek eğitim gerektirmeden konuşma düzenlemesi yapabiliyor. Sistem, konuşmacının kimliğini ve ses karakteristiklerini korurken, sadece istenilen bölümleri değiştiriyor. Bu teknoloji, podcast düzenleme, dublaj ve ses içeriği üretimi alanlarında devrim yaratabilir. AST'nin en önemli özelliği, düzenlenen ve düzenlenmeyen bölümler arasında doğal geçişler sağlaması ve ses kalitesini bozmadan hassas değişiklikler yapabilmesi.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay zeka artık metinlerden karmaşık insan hareketlerini üretebiliyor

Araştırmacılar, metin açıklamalarından gerçekçi insan hareketleri üreten yapay zeka modellerinde önemli bir ilerleme kaydetti. Motion-Adapter adlı yeni sistem, birden fazla eylemin aynı anda gerçekleştirildiği karmaşık hareketleri başarıyla sentezleyebiliyor. Geleneksel modellerde karşılaşılan 'felaket unutma' ve 'dikkat çöküşü' sorunlarını çözen bu teknoloji, film endüstrisi, oyun geliştirme ve sanal gerçeklik uygulamalarında devrim yaratma potansiyeline sahip. Sistem, detaylı vücut bölgesi açıklamaları gerektirmeden doğal dil komutlarından tam vücut hareketleri üretebiliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Sisli Doğa Fotoğraflarını Berraklaştıran Yapay Zeka Sistemi Geliştirildi

Araştırmacılar, atmosferik sis nedeniyle bulanık olan vahşi yaşam görüntülerini berraklaştırmak için yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. AnimalHaze3k adı verilen veri seti ve IncepDehazeGan mimarisi, hayvan tespiti ve izleme çalışmalarında devrim yaratabilir. Sistem, sisli ortamlarda çekilen hayvan fotoğraflarını %112 daha iyi tanıyabiliyor. Bu teknoloji, zorlu çevre koşullarında çalışan ekoloji uzmanları için kritik bir araç sunuyor ve nesli tükenmekte olan türlerin korunması açısından büyük önem taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
İklim & Çevre
20 Apr

Bitki Şeklindeki Grafik Arayüzler Çevre Bilincini Artırabilir

Araştırmacılar, çevresel verileri daha etkili sunmak için bitki formundaki grafik arayüzler geliştirdi. Bu yenilikçi yaklaşım, geleneksel grafikler yerine doğadan ilham alan şekil değiştirebilen arayüzler kullanarak, kullanıcıların yenilenebilir enerji verilerini daha iyi anlamalarını hedefliyor. Çalışmada dört farklı prototip test edildi ve fiziksel grafiklerin dijital olanlara kıyasla avantajları araştırıldı. Sonuçlar, sürdürülebilirliği çağrıştıran malzemelerin kullanıcı deneyimini iyileştirdiğini ve doğallık hissini artırdığını gösteriyor. Bu araştırma, çevre dostu yaşam tarzlarının benimsenmesinde veri görselleştirmesinin rolünü yeniden tanımlıyor.

arXiv (CS + AI) 0
İklim & Çevre
20 Apr

Güney Kore'de Tayfun Kaynaklı Çoklu Tehlikelerin Risk Değerlendirmesi

Güney Koreli araştırmacılar, tayfunların neden olduğu fırtına dalgası, rüzgar ve yağmur gibi birleşik tehlikelerin kapsamlı bir risk analizini gerçekleştirdi. Çalışma, bu doğal afetlerin tek tek değil, bir arada değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. İklim değişikliğinin etkisiyle bu risklerin daha da artabileceği öngörülen Güney Kore kıyıları için, mevcut veri, model ve metodolojiler incelendi. Kuzey Atlantik bölgesinde kullanılan yaklaşımların Güney Kore koşullarına nasıl uyarlanabileceği araştırıldı. Tek bir tehlikeye odaklanan risk değerlendirmelerinin yetersiz kalabileceği, bileşik etkilerin göz ardı edilmesinin etkisiz önleme stratejilerine yol açabileceği belirtiliyor. Çalışma, tropikal siklon kaynaklı kıyı tehlikelerinin gelecekte iklim değişikliği nedeniyle daha yoğun hale gelebileceği uyarısında bulunuyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Güvenilir yapay zeka sistemi tasarımı için yeni çerçeve geliştirildi

Araştırmacılar, kritik karar verme süreçlerinde kullanılan yapay zeka sistemlerinin güvenilirliğini artırmak için PADTHAI-MM adlı yeni bir tasarım çerçevesi geliştirdi. Bu çerçeve, MAST metodolojisini temel alarak insan-merkezli ve güvenilir AI sistemleri oluşturmayı hedefliyor. Özellikle savunma ve istihbarat alanında kullanılan karar destek sistemlerinin değerlendirilmesi için sistematik bir yaklaşım sunuyor. Geliştirilen READIT isimli araştırma platformunda test edilen bu yöntem, veri görselleştirme ve doğal dil işleme teknolojilerini birleştirerek istihbarat raporlama görevlerini destekliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay zeka artık yemek tariflerini daha doğru yazabiliyor

Araştırmacılar, yapay zekanın yemek tarifleri yazarken malzeme listelerini ve pişirme talimatlarını daha doğru bir şekilde üretebilmesi için yeni bir matematiksel yöntem geliştirdi. Geleneksel AI modelleri sadece akıcı metin yazmaya odaklanırken, yeni yaklaşım malzemeleri çok boyutlu uzayda nokta bulutları olarak temsil ediyor ve böylece tariflerin içerik doğruluğunu artırıyor. İnsan değerlendirmeciler de yeni sistemin ürettiği tarifleri %62 oranında daha başarılı buldu. Bu gelişme, yapay zekanın sadece dil becerisini değil, belirli alanların teknik gereksinimlerini de anlayabileceğini gösteriyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Robotlara İnsan Hareketlerini Öğretmenin Yeni Yolu: Yapay Zeka Destekli Sistem

Araştırmacılar, humanoid robotların insan hareketlerini daha doğal bir şekilde taklit etmesi için yenilikçi bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Neural Motion Retargeting (NMR) adlı bu framework, geleneksel optimizasyon yöntemlerinin yarattığı fiziksel tutarsızlıkları çözerek robotların insan verilerinden öğrenme sürecini revolutionize ediyor. Sistem, hareketleri kümeleyerek gruplandıran ve dinamik özelliklerini dikkate alan bir yaklaşım benimsiyor. Bu gelişme, robotların karmaşık çevrelerde daha etkili çalışabilmesi için gereken motor becerileri kazanmalarında önemli bir adım.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay zeka sohbetlerinde yeni çığır: Ağaç yapısıyla doğal konuşma

Büyük dil modelleri birçok alanda başarılı olmalarına rağmen, insan konuşmalarının doğal olmayan akışını yönetmekte zorlanıyor. Araştırmacılar, geleneksel düz metin yaklaşımının yerine, konuşma geçmişini dinamik ağaç yapısında modelleyen Context-Agent adlı yeni bir çerçeve geliştirdi. Bu yenilik, yapay zekanın farklı konular arasında geçiş yapabilen çok turlu sohbetleri daha etkili şekilde yürütmesini sağlıyor. Sistem, gerçek konuşmaların dal dal ayrılan doğasını taklit ederek, konu değişimlerini ve talimat değişikliklerini daha tutarlı şekilde işleyebiliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

İrlandaca Konuşma Tanıma İçin İlk Kapsamlı Değerlendirme Platformu Geliştirildi

Araştırmacılar, İrlandaca konuşma tanıma sistemlerini adil ve güvenilir şekilde karşılaştırmak için BlasBench adlı yeni bir değerlendirme platformu geliştirdi. Mevcut çok dilli kıyaslama testleri İrlandacanın kendine özgü dilbilgisel yapısını göz ardı ediyordu. Yeni platform, İrlandacanın fada işaretleri, lenition ve eclipsis gibi özelliklerini koruyan normalleştirici içeriyor. 12 farklı sistem üzerinde yapılan testlerde, Microsoft Azure'un en iyi performansı gösterdiği, OpenAI'ın Whisper modellerinin ise beklenmedik şekilde %100'ün üzerinde hata oranına ulaştığı ortaya çıktı.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay sinir ağları oyun teorisini taklit ederek karar vermeyi öğreniyor

Araştırmacılar, oyun teorisindeki en iyi yanıt stratejilerini taklit eden yeni bir yapay sinir ağı sistemi geliştirdi. Bu neuromorfix yaklaşım, kararları dışarıdan dayatılan kurallar yerine iç dinamik süreçlerle alıyor. Sistem, farklı seçenekler arasında kararlılık gösterebiliyor ve pertürbasyonlara karşı dirençli davranabiliyor. Özellikle dairesel bağlantılı eylem uzaylarında, hangi kanıtların karar oluşumunu yönettiğini matematiksel olarak kanıtladılar. Bu yaklaşım, yapay zekanın karar verme mekanizmalarını daha doğal ve istikrarlı hale getirme potansiyeli taşıyor.

arXiv (Matematik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Işık Tabanlı Yapay Zeka: Pasif Optik Sistemle Gerçek Zamanlı Görüntü Tanıma

Araştırmacılar, geleneksel elektronik sistemlerin enerji ve gecikme sorunlarını aşmak için devrim niteliğinde bir optik yapay zeka sistemi geliştirdi. Hibrit difraktif holografik mimari olarak adlandırılan bu sistem, ışığın dalga özelliklerini kullanarak görüntü sınıflandırması yapabiliyor. Sistem, Difraktif Optik Sinir Ağı (DONN) ile Holografik Girişim Tabanlı Öğrenme (HIBL) operatörünü birleştireyor. Bu yaklaşım, ışığın doğal yayılım, kırınım ve girişim özelliklerini hesaplama için kullanarak, saatli aritmetik işlemlere dayanan geleneksel sistemlerden fundamentally farklı bir hesaplama rejimi sunuyor. Pasif optik elemanlarda gömülebilen bu sistem, kenar zekası uygulamaları için önemli enerji tasarrufu potansiyeli taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Kod Dokümantasyonu Hazırlama İşini Devralıyor

Yazılım geliştirmede en zor görevlerden biri kod dokümantasyonu hazırlamak. Manuel olarak yapıldığında hem zaman alıyor hem de eksik ya da tutarsız sonuçlar çıkabiliyor. Yeni araştırma, büyük dil modellerinin (LLM) kaynak koddan otomatik olarak doğal dil açıklamaları üretebileceğini gösteriyor. Bu teknoloji, geliştiricilerin kodu daha hızlı anlamasını sağlayarak, bakım süreçlerini kolaylaştırıyor ve hata tespiti gibi işlemleri destekliyor. Ancak başarının anahtarı, modellere verilen talimatların (prompt) doğru tasarlanması. Sistematik literatür taramasında, few-shot prompting ve chain-of-thought gibi yöntemlerin model performansını önemli ölçüde artırdığı bulundu. Bu gelişme, yazılım mühendisliğinde AI kullanımının temelini oluşturuyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Robotlarda Temel Modeller: Yapay Zekâ ile Robot Evriminin Kapsamlı Haritası

Robotik alanı büyük bir dönüşüm yaşıyor. Tek görevli, sabit robotlardan çok fonksiyonlu, genel amaçlı ajanlar yaratma yolunda ilerleyen bu alan, Temel Modeller (Foundation Models) sayesinde devrim niteliğinde gelişmeler kaydediyor. Bu büyük ölçekli yapay sinir ağları, çok modlu anlama, uzun vadeli planlama ve farklı robot türleri arasında genelleme yapabilme kabiliyetleri sunuyor. Yeni kapsamlı inceleme, robotik alanında Temel Modellerin kullanımını beş farklı araştırma evresi üzerinden değerlendiriyor. Doğal dil işleme ve bilgisayarlı görme modellerinin robotikle entegrasyonundan başlayarak günümüzün gelişmiş sistemlerine kadar uzanan bu süreç, robotların karmaşık, değişken ortamlarda çalışabilir hale gelmesini sağlıyor. Bu teknolojik ilerleme, robotları dar uzmanlık alanlarından çıkarıp günlük yaşamda daha etkili asistanlar haline getirme potansiyeli taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Yazılımcıları Tehdit Etmiyor, Yazılım Mühendisliğini Genişletiyor

Yazılım geliştirme alanında yapay zeka ve büyük dil modellerinin artan etkisi, sektörde kaygı yaratıyor. Özellikle öğrenciler ve genç geliştiriciler işlerini kaybedeceklerinden endişe ederken, deneyimli programcılar da uzmanlıklarının değer kaybedeceğinden korkuyor. Ancak yeni bir araştırma, bu duruma farklı bir perspektif getiriyor. Çalışmaya göre, asıl değişim yazılım mühendisliğinin önemini kaybetmesi değil, mühendislik süreçlerinin kapsamının genişlemesi. Artık sadece çalıştırılabilir kod değil, doğal dil, araçlar, iş akışları ve organizasyonel rutinlerin bir araya geldiği 'yarı-çalıştırılabilir' yapılar da mühendislik süreçlerinin parçası haline geliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Elektrik Dağıtım Şebekelerinde Arıza Sonrası Hizmet Restorasyonu İçin Yeni Model

Elektrik kesintileri yaşandığında şebekeyi nasıl en hızlı şekilde tekrar çalıştırabiliriz? Araştırmacılar, elektrik dağıtım sistemlerinde arıza sonrası hizmet restorasyonu için yeni bir matematiksel model geliştirdi. Bu çalışma, elektrik kesintilerinin ardından hangi bölgelerin öncelikli olarak enerjilendirileceğini ve şebeke yapılandırmasının nasıl değiştirileceğini belirlemek için gelişmiş algoritmalar sunuyor. Dağıtım sistemlerinin radyal yapıda çalışması gibi teknik kısıtlamalar, bu problemi hesaplama açısından oldukça karmaşık hale getiriyor. Yeni model, yük atma, enerji verme ve restorasyon süreçlerini daha gerçekçi bir şekilde modelleyerek, elektrik şirketlerinin kesintiler sonrası daha etkili müdahale stratejileri geliştirmesine olanak tanıyor. Bu tür gelişmeler, özellikle doğal afetler veya teknik arızalar nedeniyle yaşanan elektrik kesintilerinde toplumsal etkiyi minimize etmek açısından kritik öneme sahip.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay zeka modelleri çok dilli düşünmeyi öğreniyor: Dil değiştirme yeteneği

Araştırmacılar, büyük dil modellerinin mantıksal çıkarım yaparken farklı diller arasında geçiş yapma yeteneğini geliştiren yeni bir çerçeve sundu. Çalışma, yapay zeka sistemlerinin tek dilde eğitilmesine rağmen doğal olarak dil karıştırdığını ve bunun mantıksal düşünmeyi desteklediğini ortaya koyuyor. Geliştirilen sistem, modellere daha etkili dil değiştirme stratejilerini öğretiyor ve bu sayede karmaşık matematiksel, sembolik ve mantıksal problemleri çözmede başarı oranını artırıyor. Bu yaklaşım, çok dilli topluluklar için daha kullanışlı AI sistemleri geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Afet Bölgelerinde İletişimi Sağlayacak Hibrit Ağ Sistemi Geliştirildi

Araştırmacılar, altyapısız acil durum iletişimi için BLE ve LoRa teknolojilerini birleştiren yenilikçi bir ağ mimarisi geliştirdi. Sistem, yakın mesafe iletişimi için Bluetooth Low Energy, uzun menzil bağlantısı için LoRa radyolarını kullanarak hibrit bir yapı oluşturuyor. Yerel kümeler BLE üzerinden iletişim kurarken, küme liderleri LoRa omurgası ile uzak bölgelere ulaşabiliyor. Test sonuçları, sistemin enerji tüketimini %79 oranında azalttığını ve 10 kilometre çapında ağ kurabildiğini gösteriyor. Bu teknoloji, deprem, sel gibi doğal afetlerde haberleşme altyapısının çöktüğü durumlarda kritik önem taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Duygu Analizi Tutarsızlığı İçin Yeni Çözüm: SSAS Çerçevesi

Büyük dil modelleri (LLM'ler) işletme analitiğinde kullanılırken karşılaşılan en büyük sorun, bu modellerin rastgele doğası ile analitik tutarlılık gereksinimleri arasındaki çelişkidir. Araştırmacılar, duygu analizi tahminlerindeki bu tutarsızlığı çözmek için SSAS (Syntactic & Semantic Context Assessment Summarization) adlı yeni bir çerçeve geliştirdi. Bu sistem, hiyerarşik sınıflandırma yapısı ve yinelemeli özetleme mimarisi kullanarak, LLM'lerin dikkat mekanizmasını sınırlandırıyor ve ham metinleri yüksek sinyalli, duygu yoğunluklu verilere dönüştürüyor. SSAS çerçevesi, gürültülü modern veri setleriyle çalışırken daha tutarlı sonuçlar elde etmeyi hedefliyor ve stratejik iş kararları için güvenilir duygu tahminleri sunmayı amaçlıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Eğitiminde Yeni Yaklaşım: Momentumlu Doğal Gradyan İniş

Araştırmacılar, yapay sinir ağları ve tensor ağlar gibi karmaşık modellerin eğitiminde kullanılan optimizasyon yöntemlerini geliştirmek için yeni bir yaklaşım önerdiler. Doğal gradyan iniş (NGD) yöntemi, geleneksel gradyan iniş tekniklerinin aksine fonksiyonel bir bakış açısıyla parametre güncellemeleri yapar. Bu yöntem, Newton metoduna benzer şekilde Hessian matrisi yerine teğet uzayın Gram matrisini kullanarak yerel olarak optimal güncellemeler sağlar. Ancak hem geleneksel hem de doğal gradyan yöntemleri yerel minimumlarda takılı kalma sorunu yaşar. Yeni çalışma, bu sorunları aşmak için momentum kavramını doğal gradyan iniş yöntemine entegre etmeyi araştırıyor. Bu yaklaşım, özellikle doğrusal olmayan manifoldlar üzerinde çalışan makine öğrenmesi modellerinin performansını artırma potansiyeli taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka, Doktorların Veritabanı Sorgularını Kolaylaştırıyor

Onkoloji araştırmalarında çalışan klinisyenler, karmaşık veritabanlarından bilgi çekmek için genellikle SQL kod yazma bilgisine ihtiyaç duyuyorlar. Araştırmacılar, doğal dil ile sorulan soruları otomatik olarak SQL koduna çeviren FD-NL2SQL adlı bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Sistem, kullanıcının günlük dille sorduğu soruları analiz ediyor, veritabanı yapısını anlıyor ve geçmiş örneklerden yararlanarak doğru SQL sorguları üretiyor. En önemli özelliği ise kullanıldıkça öğreniyor: doktorların düzeltmeleri sisteme ekleniyor ve mantık tabanlı geliştirmelerle performansı artıyor. Bu teknoloji, tıp alanında veri analizini demokratikleştirerek, programlama bilgisi olmayan klinisyenlerin de karmaşık veritabanı sorgularını kolayca yapabilmesini sağlıyor.

arXiv (CS + AI) 0