İnsan zihni, bir yüzü tanırken aynı anda o kişinin sesini, ismini ve geçmiş anıları eş zamanlı olarak harmanlayabilir. Bu çok duyulu bütünleşme yeteneğini yapay sistemlere kazandırmak, yapay zeka ve nörobilimin ortak hedeflerinden biri olmuştur. IM-LEPP (Entegre Çok Kipli Gizli Enerji Tabanlı Öngörüsel İşleme) adıyla sunulan yeni model, bu hedefe yönelik teorik açıdan güçlü bir adım atıyor.
Model, daha önce tek bir duyusal kip için önerilmiş olan LEPP mimarisini genişletiyor ve hem görsel hem de dilsel işlemeyi tek bir hiyerarşik çatı altında birleştiriyor. Temel fikir şu: Biliş, ayrıntılı nöral devrelerle değil, öğrenilmiş enerji manzaralarında hareket eden gizli durumlarla modellenebilir. Bu yaklaşım, fizikte istatistiksel mekaniğin termodinamiğe olan ilişkisine benzetiliyor; büyük resmi anlamak için her atomu tek tek takip etmeye gerek yok.
Mimarinin kalbinde, beynin ön temporal lobunu örnek alan bir 'amodal merkez' yer alıyor. Nörobilimci Matthew Lambon Ralph ve ekibinin geliştirdiği kontrollü anlamsal biliş modeline göre bu beyin bölgesi, farklı duyulardan gelen anlamsal bilgileri bir araya getiren kritik bir düğüm noktasıdır. IM-LEPP'te görsel nesneler, mekânsal sahneler ve dil birimleri için ayrı öngörüsel kodlama hatları bu merkeze bağlanıyor.
Sistemin dikkat çekici yönlerinden biri, merkez ile alt hatlar arasındaki ilişkinin kurulma biçimi. Merkez durumu, alt sistemlerin tahminlerini doğrudan ezmiyor; bunun yerine onları koşullandırıyor. Böylece her hattın kendine özgü işleme kapasitesi korunuyor ve bütünleşme, bilgi kaybına yol açmıyor.
Araştırmacılar, bu modelin beyin hasarı sonucu ortaya çıkan anlam bozukluklarını (semantik demans gibi) simüle etmede de kullanılabileceğini öngörüyor. Merkez bölgesinin işlevsiz hale getirilmesinin modelde ne tür çöküşlere yol açtığı incelenerek klinik gözlemlerle karşılaştırma yapılabilir.
IM-LEPP, şu aşamada ağırlıklı olarak teorik bir çerçeve sunuyor ve geniş ölçekli deneysel doğrulama henüz gerçekleştirilmemiş durumda. Bununla birlikte model, nörobilimden ilham alan yapay zeka mimarileri alanında özgün ve düşündürücü bir perspektif ortaya koyuyor.