NASA'nın DART uzay aracının 2022'de çarptığı Dimorphos asteroidinin şekli, yıldız tutulması gözlemleriyle belirlenmeye çalışılıyor. Araştırmacılar, 21 Ocak 2023'te gerçekleşen bir yıldız tutulması sırasında yıldız ışığının asteroidin kenarlarında yarattığı kırınım desenlerini analiz ederek Dimorphos'un boyut ve şeklini modelledi. Bu çalışma, tek bir tutulma olayında birden fazla gözlem noktasından elde edilen kırınım verilerinin bu amaçla kullanıldığı ilk örnek olma özelliği taşıyor. Bulgular, DART çarpışmasının ardından yapılan önceki çalışmalarla tutarlılık gösteriyor ve asteroidin üç boyutlu elipsoid modelini destekliyor. Bu yöntem, uzaktaki küçük gök cisimlerinin fiziksel özelliklerini anlamada yeni bir yaklaşım sunuyor.

Araştırmacılar, astronomik görüntülerin kalite teşhisini yapabilen çok ajanlı yapay zeka sistemi AstroVLM'i geliştirdi. Sistem, görsel dil modellerini kullanarak astronomik görüntüleme sürecindeki karmaşık hataları tespit edebiliyor. NASA gibi dünya çapındaki uzay kuruluşlarının bile zorlandığı bu alanda, uzmanların saatler süren analizlerini otomatikleştiriyor. AstroVLM, astronomik görüntülerdeki kalite sorunlarını ve hata kaynaklarını belirlemede mevcut sistemlerden daha başarılı sonuçlar gösterdi. Bu teknoloji, hem profesyonel gözlemevleri hem de amatör astronomlar için büyük kolaylık sağlayacak.

Cüce gezegen Ceres'in yüzeyindeki yoğun kraterli bölgeler, sürekli bir yıkım ve yenilenme döngüsü yaşıyor. NASA'nın Dawn misyonu verilerini kullanan bilim insanları, bu bölgelerde kraterlerin nasıl oluşup yok olduğunu inceledi. Araştırma, Ceres'te kraterlerin temel olarak asteroid çarpmaları nedeniyle bozulduğunu ve zamanla krater popülasyonunun dengeye ulaştığını ortaya koydu. Bu 'krater dengesi' olarak adlandırılan durum, gezegen yüzeylerindeki aşınma mekanizmalarını anlamamız için kritik bilgiler sunuyor. Çalışma, dört farklı bölgeden sekiz kraterli alan analiz ederek, Ceres'in yüzey evrimini şekillendiren süreçleri açığa çıkardı.

NASA'nın Dragonfly misyonunun hedef noktası olan Saturn'ın uydusu Titan'daki Selk krateri, yaşam öncesi kimya için kritik ipuçları barındırıyor. Yeni araştırma, bu kraterdeki geçici sıvı su havuzlarında, atmosferdeki basit moleküllerden DNA yapı taşları, şeker ve yağ asitleri gibi önemli bileşiklerin nasıl oluşabileceğini inceledi. Çalışma, amonyağın bu süreçte kilit rol oynadığını ortaya koydu. Amonyaksız ortamlarda sadece adenin ve bütan asidi oluşabilirken, %1 amonyak varlığında tüm temel yaşam molekülleri thermodynamik açıdan erişilebilir hale geliyor. Bu bulgular, Titan'ın yaşam öncesi kimyasal süreçler için ne kadar uygun bir ortam sunduğunu gösteriyor ve gelecekteki Dragonfly misyonunun hangi bölgelere odaklanması gerektiği konusunda önemli rehberlik sağlıyor.

NASA'nın Kepler uzay teleskopundan elde edilen veriler yeniden analiz edildi ve 765 Güneş benzeri yıldızın titreşim özellikleri kataloglandı. Araştırmacılar asteroseismoloji yöntemiyle yıldızların iç yapılarını inceleyerek 50 yeni yıldız keşfetti. Bunlardan 7'si gezegen barındıran sistemlerde bulunuyor. Yıldız titreşimlerinin frekans analizleri sayesinde kütleleri ve yarıçapları yüksek hassasiyetle belirlenen yıldızlar, evrenin yapısını anlamamızda önemli ipuçları sunuyor. Gaia uydusu verileriyle karşılaştırılan ölçümler, asteroseismoloji tekniğinin güvenilirliğini bir kez daha doğruladı.

NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi'nden bilim insanları, süperiletken kinetik endüktans dedektörlerinin (KID) performansını artırmaya yönelik önemli bulgular elde etti. Submilimetre dalga boylarındaki hassas ölçümler için kritik olan bu dedektörlerde, kayıp mekanizmalarını minimize etmeye odaklandılar. Araştırmacılar, ince film alüminyum koplanar dalga kılavuzu rezonatörlerini inceleyerek, iki seviyeli sistemlerden (TLS) kaynaklanan kayıpları önemli ölçüde azaltmayı başardı. Kalite faktörü değerleri 3.64-8.57 × 10^-8 seviyelerine ulaşan bu çalışma, gelecekteki uzay teleskoplarında ve astronomik gözlemlerde daha hassas dedektörlerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

NASA'nın TESS uydusu binlerce gezegen adayı tespit etse de manuel inceleme süreçlerinin kısıtlılığı nedeniyle çoğu henüz doğrulanamamış durumda. Araştırmacılar bu sorunu çözmek için ExoNet adlı çok modelli yapay zeka sistemi geliştirdi. Sistem, yıldızların ışık eğrilerini ve yıldız parametrelerini birleştirerek gezegen adaylarını otomatik olarak doğrulayabiliyor. Kepler verileriyle eğitilen ExoNet, TESS verilerinde başarılı sonuçlar vererek 200 doğrulanmamış gezegen adayı arasından yüksek güvenilirlikli olanları belirledi. Özellikle yaşanabilir bölgede yer alan adayları tespit etmesi, sistem eksik gezegenler bulma konusundaki potansiyelini ortaya koyuyor.