Arama · son güncelleme 1 sa önce
8.396
toplam haber
4
kategori
70+
bilim kaynağı
1-16 / 16 haber Sayfa 1 / 1
Nörobilim & Psikoloji
3 gün önce

İnsanlar neden makinelere ve doğaya teşekkür ediyor? Bilim açıkladı

Yapay zeka programlarından Amazon yağmur ormanlarına kadar, insanlar çeşitli insan-dışı varlıklara karşı şükran ve koruma içgüdüsü hissediyor. Emotion dergisinde yayınlanan yeni araştırma, bu durumun arkasındaki psikolojik mekanizmayı ortaya çıkardı. Çalışmaya göre, insanlar bu varlıkları iyi niyetli olarak algıladıklarında onlara karşı minnet duygusu geliştiriyor. Bu keşif, teknoloji çağında insan-makine etkileşiminin nasıl şekillendiğini ve çevreye yönelik tutumlarımızın psikolojik temellerini anlamamızda önemli bir adım. Araştırma, modern yaşamda artan yapay zeka kullanımı ve çevre bilincinin psikolojik boyutlarını açıklıyor.

Phys.org — Sosyal Bilimler 0
İklim & Çevre
4 gün önce

Amazon ormanlarının karbon saati hızlanıyor: İklim düzenleyici rolü tehlikede

Dünyanın bitki biyokütlesinin %60'ından fazlasını barındıran tropikal ormanlar, küresel karbon döngüsünün düzenlenmesinde kritik rol oynuyor. Ancak yeni araştırmalar, Amazon ormanlarında karbon tutma süresinin kısaldığını ve bu durumun şiddetli fırtınaların ötesinde başka nedenlerle de bağlantılı olabileceğini gösteriyor. Karbon konum süresi olarak adlandırılan bu parametre, karbonun bitki biyokütlesi havuzunda ne kadar süre kaldığını ve tekrar atmosfere salınma hızını belirliyor. Bu sürenin kısalması, ormanların iklim düzenleyici işlevinin zayıfladığını ve küresel karbon döngüsünde önemli değişikliklerin yaşandığını işaret ediyor. Biyokütle devir hızının artması, bitkilerin büyüme ve ölüm oranlarındaki değişimlerle doğrudan ilişkili bulunuyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
5 gün önce

Yapay Zeka Amazon Yağmurlarının Nasıl Değişeceğini Tahmin Etti

Amazon ormanlarının kaybı yağış düzenlerini nasıl etkiler? Bu kritik soru iklim bilimi için büyük bir meydan okuma teşkil ediyor. Ormansızlaşma, karmaşık ve doğrusal olmayan kara-atmosfer etkileşimleri yoluyla yağışları değiştiriyor. Mevcut iklim modelleri bu dinamikleri yakalamakta zorlanıyor çünkü konveksiyon kaba ölçeklerde parametreleştiriliyor ve kritik eşik davranışları yetersiz kalıyor. Araştırmacılar, saatlik yağış tahminleri yapan sinir ağı modeli kullanarak bitki örtüsü kayıplarının yağışları uzay, yoğunluk ve zaman ölçeklerinde nasıl yeniden düzenlediğini inceledi. Bu yenilikçi yaklaşım, sadece korelasyonları değil, nedensel etkileri de ortaya çıkararak hidrolojik bozulmaları öngörme kabiliyetimizi artırıyor. Çalışma, Amazon'daki bitki örtüsü değişikliklerinin yağış sistemleri üzerindeki etkilerini anlamak için yeni bir perspektif sunuyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
8 May

Yapay zeka artık kişisel tercihlerinize göre ürün yorumlarını özetliyor

E-ticaret sitelerinde binlerce ürün yorumu arasında kaybolmak artık tarih olabilir. Araştırmacılar, her kullanıcının farklı ürün özelliklerini önemsediğini ve bu tercihlerin zamanla değiştiğini göz önünde bulundurarak yeni bir çözüm geliştirdi. PREFER adlı sistem, kullanıcı geri bildirimlerini sürekli analiz ederek kişiselleştirilmiş yorum özetleri üretiyor. Amazon Reviews'23 veri seti üzerinde yapılan testler, sistemin kullanıcı ilgi alanlarıyla uyumunu artırırken özet kalitesini koruduğunu gösteriyor. Bu teknoloji, online alışveriş deneyimini kökten değiştirebilir ve kullanıcıların gerçekten önemsedikleri bilgilere hızla ulaşmasını sağlayabilir.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
İklim & Çevre
1 May

Amazon Yağmur Ormanları İçin 'Güvenli Alan' Hesaplandı

Bilim insanları Amazon yağmur ormanlarının ne kadar küresel ısınma ve ormansızlaşmaya dayanabileceğini hesaplayan yeni bir çalışma yayınladı. Araştırma, ormanların savan arazisine dönüşmeden önce 2-6°C arası küresel ısınmaya dayanabileceğini, ancak devam eden ormansızlaşmanın bu eşiği ciddi şekilde düşürdüğünü ortaya koyuyor. Amazon, dünya iklim sisteminin kritik parçalarından biri olarak kabul ediliyor ve bu 'güvenli işletim alanı' hesaplaması, hem iklim değişikliği hem de insan faaliyetlerinin ortak etkisini dikkate alıyor. Çalışmada ormanların uyum kapasitesi ve atmosferik nem döngüsü gibi karmaşık etkileşimler de analiz ediliyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
29 Apr

Küresel fırtına modellerinin yerel iklimi ne kadar doğru tahmin ettiği ölçüldü

Bilim insanları, gelecekte Dünya'nın dijital ikizi olmayı hedefleyen yeni nesil küresel iklim modellerinin performansını değerlendirdi. ICON ve IFS-FESOM adlı iki gelişmiş model, Köppen-Geiger iklim sınıflandırma sistemine göre test edildi. 9 kilometre çözünürlükle yapılan 30 yıllık simülasyonlarda, modellerin ana iklim kategorilerini genel olarak başarıyla yakaladığı görüldü. Ancak bölgesel farklılıklarda önemli sapmaların bulunduğu tespit edildi. Amazonya ve ekvator Afrika'sındaki yağmur ormanları eksik tahmin edilirken, Avustralya'daki çöl iklimi ICON modelinde fazla yağış nedeniyle yanlış hesaplandı. Bu bulgular, fırtına çözünürlüklü iklim modellemesinin henüz gelişim aşamasında olmasına rağmen umut verici sonuçlar gösterdiğini ortaya koyuyor.

arXiv (Fizik) 0
İklim & Çevre
22 Apr

Stratosfere Müdahale ile Amazon Yağmur Ormanları İklim Değişikliğinden Korunabilir

Yeni bir araştırma, jeomühendislik tekniklerinin Amazon yağmur ormanlarını iklim değişikliğinin etkilerinden koruyabileceğini ortaya koyuyor. Stratosferik aerosol enjeksiyonu (SAI) adı verilen bu yöntem, stratosfere aerosol parçacıkları enjekte ederek güneş radyasyonunun yansımasını artırıyor ve böylece Dünya'nın suni olarak soğutulmasını hedefliyor. Büyük volkanik patlamaları taklit eden bu teknik, sera gazlarının neden olduğu ısınmanın etkilerini dengelemeyi amaçlıyor. Amazon gibi kritik ekosistemlerin korunmasında umut vadeden bu yaklaşım, iklim mühendisliği alanında önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Phys.org 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
21 Apr

Amazon'da kuşlar ve maymunlar 'ormanın interneti' ile haberleşiyor

Amazon yağmur ormanlarında yaşayan kuşlar ve maymunlar, karmaşık bir iletişim ağı kurarak hayatta kalma stratejilerini paylaşıyor. Bilim insanları bu sistemı 'ormanın interneti' olarak adlandırıyor. Farklı türler arasındaki bu bilgi alışverişi, avcılardan korunma, besin kaynaklarını bulma ve tehlike sinyallerini iletme konularında kritik rol oynuyor. Araştırmacılar, bu doğal iletişim ağının modern teknoloji sistemlerine benzer şekilde işlediğini ve orman ekosisteminin sürekliliği için hayati önem taşıdığını belirtiyor. Bu keşif, türler arası iş birliğinin doğada ne kadar gelişmiş olduğunu gözler önüne seriyor.

Phys.org 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Büyük Dil Modelleri Gerçek Dünya Kodlarını Analiz Etmekte Ne Kadar Başarılı?

Araştırmacılar, yapay zeka sistemlerinin matematik problemlerindeki başarısının gerçek yazılım kodlarını anlama yetisini gösterip göstermediğini test etmek için yeni bir değerlendirme sistemi geliştirdi. Amazon'un kripto kütüphanesi s2n-bignum'dan türetilen bu test, büyük dil modellerinin endüstriyel seviyedeki assembly kodlarını ne kadar iyi analiz edebildiğini ölçüyor. Sistem, matematiksel teoremler yerine gerçek dünyada kullanılan karmaşık yazılımları temel alıyor ve AI'ın pratik programlama görevlerindeki gerçek performansını ortaya çıkarıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

HORIZON: Kullanıcı Davranışlarını Anlayan Yapay Zeka İçin Yeni Kıyaslama Standardı

Araştırmacılar, yapay zekanın kullanıcı davranışlarını daha iyi anlaması için HORIZON adlı kapsamlı bir kıyaslama sistemi geliştirdi. Amazon yorumlarından türetilen bu sistem, 54 milyon kullanıcı ve 35 milyon ürünü kapsayarak, mevcut sistemlerin aksine farklı zaman dilimlerinde ve çoklu alanlarda çalışabilen modelleri test ediyor. Geleneksel yaklaşımlar sadece kısa süreli oturumlar ve tek alan içindeki tahminlerle sınırlıyken, HORIZON gerçek dünya koşullarını simüle eden zorluklara odaklanıyor. Bu yenilik, öneri sistemlerinden kişiselleştirilmiş içerik sunumuna kadar pek çok alanda kullanılan yapay zeka modellerinin geliştirilmesinde önemli bir adım.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yeni yapay zeka modeli, gizliliği koruyarak farklı platformlardan öneri sistemi geliştirdi

Araştırmacılar, kullanıcı verilerinin gizliliğini koruyarak farklı platformlardaki bilgileri birleştiren yeni bir öneri sistemi geliştirdi. FedCRF adlı bu sistem, Netflix'ten Amazon'a kadar farklı platformlardaki kullanıcı davranışlarını analiz ederken kişisel bilgileri güvende tutuyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, ortak kullanıcı veya ürün gerektirmeden çalışabilen sistem, metinsel anlamları köprü olarak kullanarak platformlar arası bilgi transferi sağlıyor. Federe öğrenme yaklaşımıyla sunucu tarafında global semantik kümeler oluştururken, istemci tarafında yerel veri dağılımlarına dinamik olarak adapte olan özel bir modül kullanıyor. Bu yenilik, dijital platformların artan veri dağınıklığı sorununa çözüm getirirken kullanıcı gizliliğini ön planda tutuyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Öneri Sistemleri için Yeni Sıkıştırma Tekniği: BACO Framework

Araştırmacılar, büyük ölçekli öneri sistemlerinin karşılaştığı bellek ve hesaplama sorunlarına çözüm getirecek yeni bir framework geliştirdi. BACO adlı bu sistem, kullanıcı ve ürün verilerini daha verimli şekilde gruplandırarak, öneri kalitesinden ödün vermeden sistem performansını artırıyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, kullanıcı-ürün etkileşimlerindeki benzerlik sinyallerini kullanarak akıllı gruplamalar yapıyor. Bu yaklaşım, Netflix, Amazon gibi platformların milyonlarca kullanıcıya hizmet verirken karşılaştığı teknik zorlukları hafifletmeyi hedefliyor. Çalışma, endüstriyel ölçekteki öneri sistemlerinin kaynak kısıtları altında daha verimli çalışabilmesi için önemli bir adım niteliği taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Öneri Sistemlerinde Yeni Dönem: BLaIR Benchmark'ı Geliştirildi

Araştırmacılar, büyük dil modellerinin öneri sistemlerindeki performansını değerlendirmek için BLaIR adlı kapsamlı bir benchmark geliştirdi. Bu yeni sistem, 570 milyondan fazla Amazon incelemesi ve 48 milyon ürün verisiyle destekleniyor. Geleneksel öneri sistemleri metin tabanlı ürün özelliklerini etkili şekilde kullanmakta zorlanırken, büyük dil modelleri bu alanda umut vaat ediyor. Ancak bu modellerin öneri görevlerindeki davranışları henüz tam olarak anlaşılmamıştı. BLaIR, sıralı öneri, işbirlikçi filtreleme ve ürün araması gibi farklı senaryoları kapsayarak, dil modellerinin semantik kodlayıcı olarak etkinliğini ölçmeyi amaçlıyor. Bu gelişme, e-ticaret platformlarından müzik önerilerine kadar geniş bir kullanım alanında daha akıllı ve kişiselleştirilmiş öneri sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Öneri Sistemlerinde Yeni Algoritma: Kullanıcı Niyetlerini Daha İyi Anlıyor

Araştırmacılar, öneri sistemlerinin kullanıcı davranışlarını daha iyi anlaması için IPCCF adlı yeni bir algoritma geliştirdi. Bu sistem, Netflix'ten Amazon'a kadar birçok platformda kullanılan öneri mekanizmalarının temelini oluşturan işbirlikçi filtreleme yöntemini geliştiriyor. Geleneksel yöntemler sadece doğrudan etkileşimleri dikkate alırken, yeni algoritma kullanıcılar ve ürünler arasındaki tüm ilişki ağını analiz ediyor. Çifte sarmal mesaj yayılımı adı verilen yenilikçi yaklaşımla, sistemin kullanıcı niyetlerini anlaması ve bu niyetleri farklı kategorilere ayırması mümkün hale geliyor. Bu gelişme, öneri sistemlerinin hem daha doğru hem de daha açıklanabilir sonuçlar üretmesini sağlıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Öneri Sistemlerinin Matematiksel Gizemi Çözüldü

Günümüzde e-ticaret ve dijital platformlarda yaygın kullanılan yapay zeka öneri sistemlerinin çalışma mekanizması teorik olarak açıklandı. Araştırmacılar, bu sistemlerde kullanılan oto-regresif token tahmin yönteminin, matematiksel olarak tam kelime dağarcığı maksimum olabilirlik tahmin yöntemiyle birebir eşdeğer olduğunu kanıtladı. Bu keşif, Netflix'ten Amazon'a kadar pek çok platformda 'sıradaki ne önerilsin' kararını veren algoritmaların teorik temellerini aydınlatıyor. Çalışma, öneri sistemlerinin sadece deneysel optimizasyonla değil, sağlam matematiksel temeller üzerine de inşa edilebileceğini gösteriyor. Bu teorik anlayış, gelecekte daha etkili ve öngörülebilir öneri algoritmaları geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Öneri Sistemleri Kullanıcı Davranışlarına Göre Kendini Ayarlamayı Öğrendi

Araştırmacılar, Netflix ve Amazon gibi platformlarda kullanılan öneri sistemlerinde devrim yaratabilecek yeni bir teknoloji geliştirdi. 'AdaTTA' adı verilen bu sistem, her kullanıcının benzersiz davranış kalıbını analiz ederek kendini otomatik olarak ayarlayabiliyor. Geleneksel yöntemler tüm kullanıcılara aynı yaklaşımı uygularken, yeni teknoloji pekiştirmeli öğrenme kullanarak her kişiye özel stratejiler belirliyor. Sistem, kullanıcının geçmiş tercihlerini Markov Karar Süreci olarak modelleyip, en uygun veri artırma tekniklerini seçiyor. Bu yaklaşım, mevcut model yapısını değiştirmeden öneri doğruluğunu önemli ölçüde artırıyor ve veri yetersizliği sorununa çözüm sunuyor.

arXiv (CS + AI) 0