Arama · son güncelleme 4 sa önce
1-11 / 11 haber Sayfa 1 / 1
Teknoloji & Yapay Zeka
1 gün önce

Yapay Zeka Polimer Tasarımında Yeni Çığır: PolyLatentFlow Sistemi

Araştırmacılar, hedeflenen özelliklere sahip polimerleri tasarlamak için yeni bir yapay zeka çerçevesi geliştirdi. PolyLatentFlow adı verilen bu sistem, sürekli zamanlı akış eşleştirme yöntemini gizli uzayda kullanarak hem koşulsuz hem de koşullu polimer üretimi gerçekleştiriyor. Sistemin en dikkat çekici bileşenlerinden biri ise polimer dizisi ve üç boyutlu yapısal bilgiyi bir araya getiren çok modlu bir temsil modeli olan LlamaUni. Polimer bilimi açısından büyük bir zorluk olan sınırlı etiketli veriden geniş kimyasal uzaylarda yön bulma problemi, bu çalışmada yaratıcı bir yaklaşımla ele alındı. Sistem, cam geçiş sıcaklığı (Tg) gibi belirli hedef özellikler için 200 derecelik bir aralıkta sistematik sonuçlar üretebiliyor. Çok özellikli görevlerde ise farklı moleküler temsil yöntemleri karşılaştırıldığında, geçerlilik, eğitim seti tekrarı ve yapısal çeşitlilik açısından belirgin farklılıklar gözlemlendi. PolyLatentFlow ile LlamaUni kombinasyonunun, bu denge sorununu diğer yöntemlere kıyasla daha başarılı biçimde çözdüğü bildirildi. Bu gelişme, ilaçtan malzeme bilimine kadar pek çok alanda özel özellikli polimer tasarımını hızlandırabilir.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Teknoloji & Yapay Zeka
9 Sep

Yapay Zeka Artık Molekül Büyüklüğünü Kendisi Belirliyor

İlaç keşfi ve malzeme biliminde devrim yaratabilecek yeni bir yapay zeka modeli geliştirildi. Geleneksel 3 boyutlu molekül üretme sistemleri, molekülü oluşturmadan önce kaç atomdan oluşacağının önceden belirtilmesini zorunlu kılıyordu. Oysa gerçek kimyasal süreçlerde molekülün büyüklüğü, bileşimi ve hedeflenen özelliklerle iç içe geçmiş bir kavramdır; bunları birbirinden ayırmak yapay bir kısıtlama yaratır. Araştırmacılar bu sorunu aşmak için 'Eşdeğişmez-Serbest Transformer-Otokodlayıcı Latent Akış Eşleştirmesi' adını verdikleri iki aşamalı bir üretken çerçeve geliştirdi. Sistem, sabit boyutlu tek bir molekül düzeyinde gizli temsil kullanarak değişken büyüklüklerde moleküller üretebiliyor. Modelin ikinci aşamasındaki akış eşleştirme bileşeni bu gizli vektörü örnekliyor; ardından özgün yapıdaki bir Transformer kod çözücüsü hem molekülün büyüklüğünü belirliyor hem de atom türlerini, koordinatlarını ve kimyasal durumları eş zamanlı üretiyor. Bu yaklaşım sayesinde sistem, kimyacıların baştan belirlemesine gerek kalmadan gerçekçi ve çeşitli moleküler yapılar tasarlayabiliyor.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 Sep

Bulut Tahmini Artık Daha Akıllı: Yapay Zeka 12 Saati Görüyor

Bulut örtüsünü doğru tahmin etmek; sıcaklık öngörülerinden güneş enerjisi üretimine kadar pek çok kritik alanda belirleyici bir rol oynuyor. Geleneksel kısa menzilli tahmin yöntemleri, bulutların ilk birkaç saatlik konumunu koruyabiliyor; ancak bulutlar şekillenip dağıldıkça ya da deforme oldukça bu yöntemlerin başarısı hızla düşüyor. Daha uzun vadeli tahminler için ise atmosferin nasıl evrileceğini hesaba katmak şart. Ne var ki sayısal hava tahmin modelleri, başlangıç anında uydu görüntülerindeki gerçek bulut dağılımını her zaman doğru yansıtamıyor. İşte bu boşluğu kapatmak amacıyla geliştirilen CloudCast v2, gözlem verilerinden yola çıkarak 12 saate kadar bulut örtüsü tahmini yapabilen yeni bir makine öğrenimi modeli. Model, önce Copernicus Avrupa Bölgesel Yeniden Analiz veri seti üzerinde eğitilerek bulut evrim dinamiklerini öğreniyor. Ardından koşullu akış eşleştirmesi adı verilen üretken bir yapay zeka yöntemiyle uydu kaynaklı bulut verilerine uyarlanıyor. Bu yaklaşım sayesinde model, hem atmosferik süreçleri hem de anlık gözlemleri birleştirerek daha güvenilir tahminler üretebiliyor. Güneş enerjisi santralleri başta olmak üzere hava durumuna duyarlı sektörler için önemli bir ilerlemeyi temsil eden bu çalışma, yapay zekanın geleneksel meteoroloji yöntemlerini nasıl güçlendirebileceğine dair çarpıcı bir örnek sunuyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Kimya
17 Aug

Kimyasal Reaksiyonların 'Zirve Noktası' Artık Yapay Zeka ile Tahmin Ediliyor

Kimyasal reaksiyonlar sırasında moleküller bir enerji bariyerini aşmak zorunda kalır. Bu bariyerin tepesindeki kararsız yapıya 'geçiş durumu' denir ve reaksiyonun nasıl ilerlediğini anlamak için kritik öneme sahiptir. Ancak geçiş durumlarını bulmak, kuantum mekaniği hesaplamaları gerektirdiğinden son derece maliyetli ve zaman alıcıdır. Yapay zeka destekli yöntemler bu süreci hızlandırmaya çalışmış olsa da mevcut modeller genellikle yalnızca reaksiyonun başlangıç ve bitiş noktalarının geometrik benzerliğine odaklanıyor; reaksiyon sırasında atomların nasıl yeniden düzenlendiğini ise yeterince öğrenemiyordu. Araştırmacılar bu açığı kapatmak için TransTS adlı yeni bir çerçeve geliştirdi. Bu yaklaşım, reaktif ve ürün çiftleri arasındaki atom düzeyindeki dönüşümleri açıkça modelleyerek geçiş durumu tahminini daha genelleştirilebilir ve doğru hale getirmeyi hedefliyor. Sistem, akış eşleştirme adı verilen üretken modelleme tekniğini reaksiyon dönüşüm bilgisiyle harmanlayarak çalışıyor. Sonuçlar, TransTS'in özellikle daha önce hiç görmediği reaksiyon türlerinde mevcut yöntemlere kıyasla belirgin biçimde daha iyi performans sergilediğine işaret ediyor.

arXiv — Kimyasal Fizik 1
Teknoloji & Yapay Zeka
6 Aug

Yapay Zeka Hava Tahminini Yeniden Yazıyor: Az Veriyle Tam Sonuç

Atmosfer biliminde veri asimilasyonu, gözlem verilerini sayısal hava tahmin modelleriyle birleştirerek daha doğru öngörüler elde etmeyi amaçlar. Ancak mevcut yöntemler genellikle karmaşık matematiksel altyapılar ve yoğun hesaplama gücü gerektirir. Yeni bir araştırma, bu soruna köklü biçimde farklı bir çözüm öneriyor: Derin öğrenme tabanlı 'akış eşleştirme' yöntemiyle atmosferin zaman içindeki evrimini modelleyen bir sistem. Araştırmacılar, ERA5 yeniden analiz veriseti üzerinde eğittikleri bu modeli, yüzey istasyonları ve radiosonde balonları gibi gerçek gözlem kaynaklarından gelen seyrek verilerle besledi. Sistem, gözlemlenmeyen zaman dilimlerindeki atmosfer durumunu bile tutarlı biçimde tahmin edebiliyor. Üstelik tek bir tahmin yerine bir 'topluluk' oluşturarak belirsizliği de sayısal olarak ifade edebiliyor. Bu yaklaşım, hem filtreleme hem de yumuşatma gibi farklı veri asimilasyonu görevlerini tek bir çerçevede gerçekleştirme imkânı sunuyor. Sonuçlar, geleneksel gözlem tabanlı yöntemlerle kıyaslandığında rekabetçi bir performans sergilediğini ortaya koyuyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
1 Jul

Yapay Zeka İklim Tahminlerini Yüksek Çözünürlükte Üretebilir mi?

İklim değişikliğinin etkilerini doğru modelleyebilmek için yüksek çözünürlüklü yağış projeksiyonlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Ancak geleneksel makine öğrenmesi yöntemleri, ince ölçekli yapıları düzleştirme ve aşırı değerleri küçümseme eğilimindedir. Yeni bir araştırma, bu sorunu aşmak için üç farklı üretici yapay zeka modelini — GAN'lar, akış eşleştirme ve difüzyon modelleri — karşılaştırmalı olarak inceledi. Çalışma, Yeni Zelanda üzerinde bölgesel bir iklim modelinden elde edilen günlük yağış verilerini kullanarak bu modellerin hem günümüz hem de gelecekteki iklim koşullarındaki başarımını ölçtü. Özellikle dikkat çekici bir bulgu, difüzyon ve akış eşleştirme modellerinin tahmin üretmek için gereken adım sayısının yüksek mertebeli diferansiyel denklem çözücüleri kullanılarak önemli ölçüde azaltılabildiğini ortaya koymasıdır. Bu gelişme, bu modellerin hesaplama maliyetini düşürerek pratikte kullanılabilirliğini artırmaktadır. Sonuçlar, stokastik üretici modellerin iklim projeksiyonu alanında deterministik yöntemlere kıyasla daha gerçekçi ve kalibre edilmiş tahminler sunabildiğine işaret etmektedir.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
30 Jun

Yapay Zeka İklim Tahmincisi: On Yıllık Değişkenliği Ucuza Simüle Et

İklim bilimcilerin en büyük zorluklarından biri, gelecek on yıllara ait tahminlerdeki belirsizliği anlamaktır. Bu belirsizliğin önemli bir kaynağı, iklim sisteminin kendi iç dinamiklerinden kaynaklanan doğal değişkenlik. Geleneksel yöntemde bilim insanları, farklı başlangıç koşullarıyla çok sayıda simülasyon çalıştırarak bu değişkenliği ayrıştırmaya çalışır; ancak bu süreç son derece pahalı ve zaman alıcıdır. ArchesClimate adıyla tanıtılan yeni derin öğrenme tabanlı iklim emülatörü, bu soruna pratik bir çözüm sunuyor. IPSL-CM6A-LR iklim modeli verileriyle eğitilen sistem, akış eşleştirme (flow matching) adı verilen üretken yapay zeka yaklaşımını kullanarak aylık çözünürlükte olasılıksal iklim senaryoları üretebiliyor. Model, önceki iki ayın iklim durumunu girdi olarak alıp bir ay ilerisini tahmin ediyor ve bu adımları otomatik olarak tekrarlayarak on yıllık ufuklara ulaşabiliyor. Araştırmacılar, sistemin geleneksel süperbilgisayar simülasyonlarına kıyasla çok daha düşük hesaplama maliyetiyle büyük boyutlu topluluklar oluşturabildiğini gösteriyor. Bu gelişme, iklim değişikliğinin bölgesel etkilerini daha iyi anlamak isteyen bilim insanları için önemli bir araç olma potansiyeli taşıyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay zeka modelleri farklı görsel stillere nasıl uyum sağlıyor?

Bilgisayarlı görü sistemlerinin en büyük zorluklarından biri, eğitildikleri ortamdan farklı görsel stillere sahip alanlarda başarısız olmalarıdır. Araştırmacılar bu soruna çözüm olarak CrossFlowDG adlı yeni bir yaklaşım geliştirdi. Bu yöntem, görsel ve metinsel verileri birleştirerek yapay zekanın farklı alanlarda daha kararlı performans göstermesini sağlıyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, CrossFlowDG görsel ve metin verilerini geometrik olarak birbirine yaklaştıran akış eşleştirme tekniği kullanıyor. Bu sayede model, görsel stillerdeki değişikliklerden etkilenmeden nesne sınıflandırmasında başarılı oluyor. VMamba görüntü kodlayıcısı ve CLIP metin kodlayıcısı kullanan sistem, alana özgü önyargıları azaltarak daha güvenilir sonuçlar üretiyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Robotlar Artık Gelecekteki Hareketleri Öngörebilecek: OFlow Teknolojisi

Araştırmacılar, robotların karmaşık ortamlarda daha güvenilir manipülasyon yapabilmesi için devrim niteliğinde bir sistem geliştirdi. OFlow adı verilen bu yeni yaklaşım, robotların sadece mevcut durumu değerlendirmek yerine gelecekteki olayları öngörmesini ve görevle ilgili nesneleri daha iyi tanımasını sağlıyor. Geleneksel robot sistemleri genellikle anlık kararlara odaklanırken, bu teknoloji zamansal akış eşleştirme yöntemiyle robotlara geleceği tahmin etme yetisi kazandırıyor. Sistem, nesne farkındalığı ve zaman öngörüsünü tek bir semantik uzayda birleştirerek robotların beklenmedik durumlarla karşılaştığında bile daha istikrarlı performans göstermesini mümkün kılıyor. Bu gelişme, robotik manipülasyon alanında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor ve robotların gerçek dünya koşullarında daha etkili çalışmasının önünü açıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Robot sürüleri için yeni yapay zeka yaklaşımı: Flow-Opt ile daha akıllı hareket

Araştırmacılar, çok sayıda robotun aynı anda koordineli hareket etmesini sağlayan yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Flow-Opt adlı bu sistem, geleneksel yöntemlerin aksine makine öğrenmesi kullanarak robotların yol planlamasını büyük ölçüde hızlandırıyor. Sistem, akış eşleştirme modeli ve güvenlik filtresi olmak üzere iki ana bileşenden oluşuyor. İlk bileşen farklı hareket yolları önerirken, ikincisi bu önerilerin güvenli olup olmadığını kontrol ediyor. Bu yaklaşım, dar alanlardan geçmek zorunda olan robot sürülerinin daha pürüzsüz ve etkili hareket etmesini sağlıyor. Özellikle fabrika otomasyonu, arama-kurtarma operasyonları ve otonom araç koordinasyonu gibi alanlarda büyük potansiyele sahip olan bu teknoloji, robot sürülerinin pratik kullanımını önemli ölçüde artırabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Uzay & Astronomi
20 Apr

Yapay Zeka ile Kozmik Boşlukları Haritalama: Evrenin Gizli Yapısını Keşfetmek

Bilim insanları, evrendeki kozmik boşlukları tespit etmek için yeni bir yapay zeka yöntemi geliştirdi. Geleneksel yöntemlerden farklı olarak, bu teknik belirsizlikleri hesaba katarak daha güvenilir sonuçlar üretiyor. Kozmik boşluklar, maddenin az yoğun olduğu dev bölgeler olup evrenin yapısı hakkında önemli bilgiler barındırıyor. Yeni algoritma, galaksi haritalarından yola çıkarak bu boşlukları olasılıksal bir yaklaşımla belirliyor. Derin graf sinir ağları kullanan sistem, 'test parçacıklarını' akış eşleştirme tekniğiyle hareket ettirerek kozmik boşlukları modelliyor. İlk testlerde, sistemin geleneksel deterministik yöntemlerden daha iyi kozmolojik bilgi sağladığı gözlemlendi. Bu gelişme, evrenin karanlık madde dağılımını anlamamızda önemli bir adım olabilir.

arXiv (Astronomi) 0