Arama · son güncelleme 4 sa önce
8.374
toplam haber
3
kategori
70+
bilim kaynağı
1-18 / 18 haber Sayfa 1 / 1
İklim & Çevre
2 gün önce

Güney Kore'de Tek Günde 550 Heyelan: Aşırı Yağışın Yıkıcı Etkisi

19 Temmuz 2025'te Güney Kore'nin Sancheong bölgesinde yaşanan yoğun ve uzun süreli yağışlar, tek günde 550'den fazla heyelana neden oldu. Bu olağanüstü doğal afet en az 10 kişinin hayatını kaybetmesine yol açtı. Landslides dergisinde yayınlanan yeni bir araştırma, bu çoklu heyelan olayının detaylarını bilim dünyasıyla paylaştı. Olay, iklim değişikliğinin ekstrem hava olaylarını nasıl tetiklediğine ve bunların jeolojik süreçler üzerindeki etkilerine dair önemli veriler sunuyor. Araştırmacılar, bu tür toplu heyelan olaylarının gelecekte daha sık yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.

EOS — Earth & Space 0
İklim & Çevre
3 gün önce

2026'da 'Süper El Niño' Beklentisi: Erken Tahmin Ama Hazırlık Zamanı

Bilim insanları 2026 yılında güçlü bir El Niño olayının yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. 'Süper El Niño' olarak adlandırılan bu iklim fenomeni, dünya genelinde aşırı yağışlar, sıcak hava dalgaları, kuraklık ve yıkıcı seller getirebilir. Uzmanlar kesin bir tahmin vermek için henüz erken olduğunu belirtse de, bu potansiyel iklim olayına karşı hazırlık yapılması gerektiğini vurguluyor. El Niño, Pasifik Okyanusu'ndaki su sıcaklık değişimleriyle karakterize edilen ve küresel iklim desenlerini derinden etkileyen doğal bir fenomen. Özellikle güçlü El Niño olayları, tarım, su kaynakları ve ekstrem hava olayları açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
3 gün önce

Birleşik iklim olayları karbon bütçelerini yeniden düşündürebilir

Nature dergisinde yayınlanan yeni bir araştırma, gelecekte birden fazla iklim ekstreminin aynı anda yaşanmasının daha sık görülebileceğini ortaya koyuyor. Çalışma, sıcaklık-nem ve kuraklık-sıcaklık gibi birleşik olayların sıklığının, atmosferdeki kümülatif karbondioksit miktarıyla doğrudan bağlantılı olduğunu gösteriyor. Araştırmacılar, karbon salınımları artmaya devam ederse, bu tür şiddetli olayların sıklığının hızla tırmanabileceği konusunda uyarıda bulunuyor. Bu bulgular, mevcut karbon bütçesi hesaplamalarının gözden geçirilmesi gerektiğini işaret ediyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
3 gün önce

ABD'nin Yarısından Fazlası Onlarca Yılın En Şiddetli Kuraklığında

Amerika Birleşik Devletleri'nin %60'ından fazlası kuraklık koşulları yaşarken, %20'den fazla alan aşırı kuraklık durumunda bulunuyor. Virginia Teknoloji Üniversitesi'nden iklim uzmanı Andrew Ellis, mevcut durumun son onlarca yılın en kötüsü olduğunu belirtiyor. Ellis'e göre bu durumu bu kadar ciddi yapan, kuraklığın şiddeti ve etkilediği geniş coğrafi alanın bir arada görülmesinin nadir olması. Uzman, durumun nedenlerini, en çok etkilenen bölgeleri ve ne zaman rahatlama beklenebileceğini açıkladı.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
4 gün önce

Yapay zeka hava durumu tahminlerindeki veri boşluklarını dolduruyor

Yerküre sistemi yapay zekası, aşırı hava olaylarının nasıl ortaya çıktığını daha iyi anlamamızı sağlayacak teknolojik bir atılım gerçekleştirdi. 2023 yılında tropik fırtına Doksuri'nin çok kısa sürede süper tayfuna dönüşmesi gibi dramatik hava olayları, mevcut tahmin sistemlerinin sınırlarını ortaya koymuştu. Çin ve Filipinler kıyılarında çatıları uçuran güçlü rüzgarlar, kökünden sökülen ağaçlar ve sokakları sel basan şiddetli yağmurlar günlük yaşamı felce uğratmıştı. Yapay zeka destekli bu yeni yaklaşım, meteoroloji verilerindeki kritik boşlukları kapatarak bilim insanlarının ekstrem hava olaylarını daha erken ve doğru şekilde öngörmelerine yardımcı oluyor. Bu gelişme, iklim değişikliğinin etkilerinin giderek arttığı bir dönemde hayati önem taşıyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
4 gün önce

Avrasya'daki Kar Azlığı Kaliforniya Orman Yangınlarını Tetikliyor

Bilim insanları, batı Avrasya'da sonbahar aylarında düşen kar miktarının azalması ile Kaliforniya'daki orman yangını riski arasında şaşırtıcı bir bağlantı keşfetti. Araştırmacılar, Avrasya'daki kar örtüsü azaldığında, Kaliforniya'nın kuru ve sıcak kış mevsimi geçirme olasılığının arttığını tespit etti. Bu durum, Altın Eyalet olarak bilinen Kaliforniya'da yangın riskini önemli ölçüde artırıyor. Keşif, küresel iklim sistemlerinin birbirleriyle nasıl etkileşim halinde olduğunu gösteren önemli bir örnek teşkil ediyor. Atmosferik bağlantılar sayesinde, dünyanın bir ucundaki değişikliklerin binlerce kilometre uzaktaki bölgeleri etkileyebildiği ortaya çıkıyor. Bu bulgu, iklim değişikliği ve ekstrem hava olaylarının öngörülmesinde yeni perspektifler sunuyor.

EOS — Earth & Space 0
İklim & Çevre
4 gün önce

Portekiz ormanları ikili tehditle karşı karşıya: Kış fırtınaları, yangın riski

Portekiz'in orta kesimindeki çam ve okaliptüs ormanları, kış fırtınalarının ardından yaz yangınlarına karşı kritik bir durumla karşı karşıya. Fırtınaların devirdiği ağaçlar yolları kaplarken, ekipler motorlu testere ve iş makineleriyle temizlik çalışması yürütüyor. Ancak asıl endişe, bu durumun yaz aylarında yangın riskini önemli ölçüde artırması. İklim değişikliğinin etkisiyle Akdeniz iklimi gösteren bölgelerde, kış fırtınaları ile yaz kuraklığı arasındaki geçiş dönemi kritik önem taşıyor. Devrik ağaçlar ve birikmiş organik materyaller, sıcak ve kuru hava koşullarında yangın başlangıç noktaları haline gelebiliyor. Uzmanlar, orman yangınlarının sadece yerel ekosistemi değil, küresel karbon döngüsünü de etkilediğini vurguluyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
5 gün önce

Büyük Orman Yangınları İçin Yeni Modelleme Teknikleri Geliştiriliyor

Japonya'nın Iwate bölgesinde 11 gün süren orman yangınları, 1600 hektar alanı küle çevirdi ve 3200 kişinin tahliyesine neden oldu. İklim değişikliği, kentsel alanların orman bölgelerine doğru genişlemesi ve ekstrem hava olaylarının sıklaşmasıyla birlikte, bu tür felaketler küresel ölçekte artış gösteriyor. Bilim insanları, yangın güvenliği bilimi ve tahmin modelleme teknolojilerinde acil ilerlemeler yapılması gerektiğini vurguluyor. Araştırmacılar, büyük açık alan yangınlarının davranışlarını daha iyi anlayabilmek ve gelecekteki yangın risklerini önceden tahmin edebilmek için yeni modelleme yaklaşımları üzerinde çalışıyor. Bu çalışmalar, hem yangın önleme stratejilerinin geliştirilmesi hem de acil durum müdahale planlarının optimize edilmesi açısından kritik önem taşıyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
5 gün önce

2026 Yılının İlk Yarısında İklim Rekorları Art Arda Kırıldı

2026 yılının henüz ortasına gelmeden birçok iklim rekoru çoktan kırıldı. Arktik kış deniz buzu kapsamı tarihi en düşük seviyeye ulaşırken, dünya genelinde 150 milyon dönümden fazla alan orman yangınlarında kül oldu. Birçok ülke rekor kıran kış sıcaklık dalgalarıyla karşılaştı. Uzmanlar, El Niño fenomeninin etkisiyle bu rekorların daha da artabileceği konusunda uyarıda bulunuyor. İklim değişikliğinin etkilerinin beklenenden hızlı gerçekleştiği bu dönemde, ekstrem hava olaylarının sıklığı ve şiddeti alarm veriyor.

EOS — Earth & Space 0
İklim & Çevre
8 May

Okyanuslar Rekor Sıcaklıklara Yaklaşıyor: Güçlü El Niño Geliyor

Avrupa Birliği'nin iklim izleme merkezi, okyanus sıcaklıklarının rekor seviyelere yaklaştığını ve güçlü bir El Niño iklim olayının oluşmaya başladığını açıkladı. Bu gelişme, küresel iklim sisteminde önemli değişimlerin habercisi olabilir. El Niño, Pasifik Okyanusu'nda meydana gelen ve dünya genelinde hava durumu desenlerini etkileyen doğal bir iklim fenomenidir. Okyanusların artan sıcaklıkları, bu olayın daha da güçlenmesine zemin hazırlayabilir. Bilim insanları, bu durumun küresel iklim üzerindeki potansiyel etkilerini yakından takip ediyor. El Niño'nun güçlenmesi, farklı bölgelerde kuraklık, seller ve sıcaklık anomalileri gibi ekstrem hava olaylarına yol açabilir. İklim değişikliğiyle birlikte bu doğal döngülerin daha yoğun yaşanması, bilim dünyasında endişe yaratıyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
4 May

Şehirler Küresel Isınma ve Kentleşmenin Çifte Etkisiyle Aşırı İklim Olaylarına Hazırlanıyor

Yeni bir araştırma, küresel ısınma ile kentleşmenin birlikte oluşturduğu sinerjik etkinin şehirlerdeki aşırı iklim olaylarını öngörülenden çok daha şiddetli hale getirdiğini ortaya koyuyor. Dünya genelindeki şehirler, bu iki faktörün doğrusal olmayan etkileşimi nedeniyle sıcak hava dalgaları, şiddetli yağışlar ve diğer ekstrem hava olayları karşısında giderek daha savunmasız duruma geliyor. Mevcut tahmin modellerinin yetersiz kaldığı bu duruma karşı biliminsanları, fizik ilkeleriyle yapay zeka teknolojilerini birleştiren yeni bir yaklaşım öneriyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
1 May

Ani Sıcaklık Değişimlerinin Arkasındaki Bilimsel Gerçek Ortaya Çıktı

Günlük yaşamımızda sık karşılaştığımız ani sıcaklık değişimleri aslında rastgele gerçekleşmiyor. Yeni araştırma, Kuzey Yarımküre'deki büyük bölgelerde yaşanan günden güne sıcaklık dalgalanmalarının arkasında büyük ölçekli hava kütlesi hareketleri ve mevsimsel süreçlerin yattığını ortaya koydu. Bu bulgular, özellikle iklim değişikliği çağında hava durumu tahminlerinin geliştirilmesi ve ekstrem hava olaylarının daha iyi anlaşılması açısından büyük önem taşıyor. Çalışma, kıtalar arası sıcaklık değişkenliğinin sistematik yapısını gözler önüne sererken, meteoroloji biliminde önemli bir adım oluşturuyor.

EOS — Earth & Space 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
29 Apr

Puerto Rico ormanları Maria Kasırgası sonrası beklenmedik şekilde iyileşti

2017 yılında Puerto Rico'yu vuran Maria Kasırgası, binlerce can kaybına yol açmasının yanı sıra adanın doğal ekosistemlerini de ağır hasar verdi. Kasırga, Puerto Rico'nun simgesel yağmur ormanları ve tropikal kuru ormanlarında büyük tahribat yarattı. Ancak yeni araştırmalar, bu ormanların kasırga sonrasında beklenmedik yollarla kendilerini yenilediğini ortaya koyuyor. Bilim insanları, doğanın kendini onarma kapasitesinin tahmin edilenden çok daha karmaşık ve çeşitli olduğunu keşfetti. Bu bulgular, iklim değişikliği ve artan ekstrem hava olaylarının etkilerini anlamak açısından kritik öneme sahip. Araştırma, tropikal ekosistemlerin dayanıklılığı ve doğal afetler sonrası iyileşme süreçleri hakkında yeni perspektifler sunuyor.

Phys.org — Biyoloji 0
İklim & Çevre
29 Apr

Avrupa'da 2025 Yılı Rekor Orman Yangını Emisyonlarına Tanık Oldu

Dünyanın en hızlı ısınan kıtası olan Avrupa, 2025 yılında benzeri görülmemiş orman yangınları ve sıcak hava dalgalarıyla karşı karşıya kaldı. Özellikle Arktik Dairesi içinde sıcaklıkların 30°C'ye ulaştığı üç haftalık sıcak dalga, kıtanın iklim değişikliğinin etkilerini ne denli şiddetli yaşadığını gözler önüne serdi. Bu ekstrem hava koşulları, Avrupa'da orman yangınlarından kaynaklanan karbon emisyonlarının tarihi rekorlar kırmasına neden oldu. Bilim insanları, bu durumun iklim değişikliğinin hızlanmasına olan katkısı ve gelecekteki benzer olayların sıklığının artabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Avrupa'nın yaşadığı bu iklimsel kriz, küresel ısınmanın bölgesel etkilerinin ne denli ciddi boyutlara ulaşabileceğinin somut bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.

New Scientist 0
İklim & Çevre
29 Apr

Yapay zeka Alaska'nın kar yağışını daha hassas tahmin ediyor

Alaska'nın karmaşık coğrafyasında kar yağışı tahmini, geleneksel iklim modelleriyle oldukça zorlu bir görevdi. Araştırmacılar, düşük çözünürlüklü iklim modeli verilerini yüksek hassasiyetli kar yağışı tahminlerine dönüştüren WxFlow adlı yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Akış eşleme (flow matching) tekniğini kullanan bu sistem, Alaska'nın güneydoğusunda 3 günlük maksimum kar yağışlarını tahmin etmekte geleneksel yöntemlere kıyasla yüzde 87,8 daha iyi performans gösteriyor. WxFlow, coğrafi detayları ve topografik özellikleri hesaba katarak, aylarca süren karmaşık hesaplamalara gerek kalmadan güvenilir kar yağışı öngörüleri üretiyor. Bu gelişme, iklim değişikliği senaryolarının değerlendirilmesinde ve ekstrem hava olaylarına hazırlıkta önemli avantajlar sağlayabilir.

arXiv (Fizik) 0
İklim & Çevre
29 Apr

Filipinler'de Beş Hortum Aynı Anda Vurdu: Tropik Dalganın Tetiklediği Olağanüstü Olay

13 Eylül 2025'te Filipinler'in Camarines Norte eyaletinde eşzamanlı olarak beş hortum meydana geldi ve bölgede ciddi hasara yol açtı. Bilim insanları, bu olağanüstü hava olayının tropik doğu dalgası ile bağlantılı atmosferik koşulların bir araya gelmesiyle oluştuğunu belirledi. En güçlüsü EF3 seviyesindeki Magang hortumu 2 kilometre uzunluğunda bir hasar izi bıraktı. Araştırmacılar, güneydoğudan gelen sıcak nemli hava akımı ve güçlü rüzgar kayması kombinasyonunun süperhücre fırtınaları için ideal ortamı yarattığını tespit etti. Bu tür çoklu hortum olayları son derece nadir görülür ve atmosfer bilimcileri için değerli veriler sağlar.

arXiv (Fizik) 0
İklim & Çevre
22 Apr

Florida'da kasırgalar deniz çayırlarının beklenmedik toparlanmasını tetikledi

Florida'nın Hint Nehri Lagünü'nde 2011'den beri süren ekolojik çöküş, kasırgaların ardından beklenmedik bir dönüşüm yaşadı. Zararlı alg patlamalarının neden olduğu çevresel tahribat sonucunda deniz çayırları büyük ölçüde kaybolmuş, kıyı ekosisteminin temel taşı olan bu bitki örtüsü ciddi darbe almıştı. Ancak son yıllarda bölgeyi vuran şiddetli kasırgalar, paradoks bir şekilde ekosistemin yeniden canlanmasına katkı sağladı. Bu beklenmedik gelişme, doğanın kendi kendini onarma kapasitesi ve ekstrem hava olaylarının ekosistemler üzerindeki karmaşık etkilerini gözler önüne seriyor. Araştırmacılar, kasırgaların lagün sistemindeki su kalitesini nasıl etkilediğini ve deniz çayırlarının toparlanma mekanizmalarını inceleyerek iklim değişikliği çağında kıyı ekosistemlerinin geleceği hakkında önemli ipuçları elde etmeye çalışıyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Matematik
20 Apr

Matematikçiler iklim tahminleri için yeni yöntem geliştirdi

Matematikçiler, ekstrem hava olaylarının tahmininde kullanılabilecek yeni bir istatistiksel yöntem geliştirdi. Bu yöntem, özellikle ağır kuyruklu dağılımlar sergileyen maksimum-kararlı rastgele alanların tahmininde etkili. Geleneksel yöntemlerden farklı olarak moment varsayımları gerektirmeyen bu yaklaşım, seviye kümeleri yoluyla ekstrapolasyon yapıyor. Araştırmacılar yöntemin teorik temellerini kurduktan sonra simülasyon verilerinde test etti ve gerçek yıllık maksimum yağış verilerine uyguladı. Yöntemin en önemli avantajı, marjinal dağılımlarda yaklaşık olarak tam doğruluk sağlaması ve ağır kuyruklu dağılımlarla başa çıkabilmesi. Bu gelişme, iklim modellemesi ve ekstrem hava olayları tahmininde önemli bir adım.

arXiv (Matematik) 0