Arama · son güncelleme 11 sa önce
10.950
toplam haber
2
kategori
70+
bilim kaynağı
1-20 / 20 haber Sayfa 1 / 1
İklim & Çevre
4 Jun

Atmosfer Dalgaları ile Hava Durumu Tahmininde Yeni Yaklaşım

Bilim insanları, atmosferdeki iç çekim dalgalarını kullanarak hava koşullarını daha iyi anlayabilecek yeni bir yöntem geliştirdi. Atmosferin bir rezonans sistemi gibi davrandığını gözlemleyen araştırmacılar, bu dalgaların frekanslarının sıcaklık gradyanı gibi atmosferik parametrelerle doğrudan ilişkili olduğunu keşfetti. Radiosonde verilerini yüzey basınç dalgalanmalarıyla karşılaştıran çalışma, atmosferin tabakalaşma özelliklerini dalga spektrumlarından hesaplayabilmenin mümkün olduğunu gösterdi. Bu yaklaşım, meteoroloji ve iklim bilimlerinde yeni perspektifler açarak, atmosferik koşulların daha hassas bir şekilde izlenmesine olanak sağlayabilir.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
2 Jun

Basit U-Net Modeli Hava Durumu Tahmininde Devrim Yaratıyor

Stanford araştırmacıları, hava durumu tahmininde yeni bir çığır açan U-Cast adlı yapay zeka modelini geliştirdi. Geleneksel karmaşık modellerin aksine, standart U-Net mimarisi kullanan bu sistem, mevcut en gelişmiş modellerin performansını yakalayarak 10 kat daha az hesaplama gücü gerektiriyor. Model, önce deterministik eğitim sonra kısa süreli olasılıksal ince ayar yaparak, 15 günlük hava tahmini sağlıyor. GenCast ve IFS ENS gibi lider sistemlerle yarışan sonuçlar elde eden U-Cast, yalnızca 12 H200 GPU-gününde eğitiliyor. Bu başarı, AI tabanlı hava tahmini alanında karmaşıklığın her zaman gerekli olmadığını kanıtlayarak, daha erişilebilir ve verimli çözümler için kapı açıyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
2 Jun

Yapay Zeka ile Hava Durumu Tahmini 30 Günü Aştı

Atmosfer biliminde uzun süredir kabul edilen bir sınır aşıldı. Geleneksel olarak hava durumu tahminlerinin yaklaşık iki hafta sonra güvenilirliğini yitirdiği düşünülüyordu. Ancak GraphCast adlı makine öğrenmesi modeli kullanılarak yapılan yeni araştırma, bu sınırı dramatik şekilde genişletti. 2020 yılı verilerini kullanarak optimize edilen başlangıç koşulları ile yapılan deneylerde, on günlük tahminlerde %86 oranında hata azalması sağlandı ve tahmin becerisi 30 günü aştı. Bu başarının arkasında Hadley sirkülasyonunun yoğunlaştırılmasını yansıtan büyük ölçekli, mekânsal olarak tutarlı düzeltmeler bulunuyor. Araştırma, atmosferdeki öngörülebilirlik limitlerinin düşünülenden çok daha esnek olabileceğini gösteriyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
29 May

Yapay zeka modelleri iklim simülasyonlarında test edildi

Araştırmacılar, başlangıçta hava durumu tahmini için geliştirilen ArchesWeather ve ArchesWeatherGen isimli iki yapay zeka modelini uzun dönem iklim simülasyonları için uyarladı. Çalışmada, bu modeller deniz yüzeyi sıcaklığı ve deniz buzu örtüsü gibi sınır koşulları kullanılarak atmosferik modeller olarak yeniden yapılandırıldı. Yapay Zeka Model Karşılaştırma Projesi protokolü takip edilerek gerçekleştirilen değerlendirmede, modellerin iklim simülasyon yetenekleri kapsamlı şekilde incelendi. Bu çalışma, makine öğrenmesi tabanlı modellerin geleneksel iklim modellemeye alternatif olup olamayacağını anlamak açısından önem taşıyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
28 May

DAISI: Veri Asimilasyonunda Yapay Zeka Devrimi

Bilim insanları, hava durumu tahmini ve iklim modellemesi gibi kritik alanlarda kullanılan veri asimilasyon tekniklerini yapay zekayla geliştirdiler. DAISI adlı yeni algoritma, geleneksel yöntemlerin Gauss varsayımlarından kurtularak daha esnek ve doğru tahminler sunuyor. Bu yenilik, sparse ve gürültülü gözlemlerle model tahminlerini birleştirme sürecini optimize ediyor. Akış tabanlı üretken modeller kullanan sistem, karmaşık dinamikler ve gözlem operatörleri için bile etkili çalışabiliyor. Araştırmacılar, önceden eğitilmiş üretken modellerin her asimilasyon adımında yeniden eğitilmesine gerek kalmadan kullanılabilmesini sağladılar.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
27 May

Yapay Zeka ile Hava Durumu Tahmini Devrim Yaratıyor: 1 Kilometreye Kadar Detay

Araştırmacılar, AirCast-SR adlı yeni bir yapay zeka modeliyle hava durumu tahminlerinde çığır açan bir gelişme sağladı. Bu model, küresel hava durumu verilerini 28 kilometrelik çözünürlükten 1 kilometre detayına kadar artırabiliyor. Geleneksel sayısal hava tahmin modelleri bu kadar yüksek çözünürlükte çalışırken hesaplama açısından çok maliyetli oluyor. Yeni sistem, enerji, tarım ve afet yönetimi gibi alanlarda kritik öneme sahip detaylı hava durumu bilgisine erişimi demokratikleştiriyor. Model, saatlik çözünürlükle 67 saatlik tahminler üretebiliyor ve sekiz farklı yüzey değişkenini aynı anda analiz ediyor. Bu teknolojik atılım, yerel hava durumu tahminlerinin kalitesini artırarak birçok sektörde daha etkin planlama yapılmasını mümkün kılacak.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
20 May

WIND: Hava Durumundan İklim Modellemeye Kadar Her Şeyi Yapan Yapay Zeka

Araştırmacılar, atmosferik modelleme alanında devrim yaratabilecek yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi. WIND adlı bu sistem, hava durumu tahmini, iklim modelleme ve atmosfer dinamikleri gibi farklı görevleri tek bir model ile gerçekleştiriyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, her görev için ayrı eğitime ihtiyaç duymayan WIND, atmosferin karmaşık yapısını öğrenmek için video yeniden yapılandırma tekniği kullanıyor. Model, gürültülü verilerden atmosfer dinamiklerini iteratif olarak yeniden oluşturarak çalışıyor ve farklı problemleri ters problem yaklaşımıyla çözüyor. Bu birleşik yaklaşım, meteoroloji ve iklim bilimi alanlarında daha verimli ve kapsamlı modelleme olanağı sunuyor.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 May

Yapay Zeka Destekli Yeni Filtreleme Yöntemi Kaotik Sistemleri Çözebiliyor

Araştırmacılar, karmaşık dinamik sistemlerin durumlarını tahmin etmek için kullanılan Bayesian filtreleme yönteminde çığır açan bir yaklaşım geliştirdi. Geleneksel parçacık filtreleri, doğrusal olmayan sistemlerde teorik olarak mükemmel sonuçlar verse de yüksek boyutlarda ölçekleme sorunu yaşıyor. Yeni çalışmada, difüzyon tabanlı öykünücüler kullanılarak ek eğitim gerektirmeden optimal parçacık filtreleme gerçekleştirilebildi. Atmosfer dinamiği dahil olmak üzere doğrusal olmayan kaotik sistemlerde yapılan deneyler, bu yaklaşımın yüksek boyutlu ortamlarda başarıyla çalıştığını gösterdi. Bu gelişme, hava durumu tahmini, iklim modelleme ve karmaşık sistem analizi gibi alanlarda önemli uygulamalara sahip olabilir.

arXiv — Atmosfer & Okyanus Bilimleri 0
İklim & Çevre
15 May

La Niña'nın Uzun Sürmesinin Arkasındaki İki Mekanizma Keşfedildi

Bilim insanları, La Niña olaylarının neden bazen yıllarca sürdüğünü açıklayan iki farklı mekanizma keşfetti. 'Çift dalga' veya 'üçlü dalga' La Niña olarak adlandırılan bu uzun süreli olaylar son dönemde daha sık görülmeye başlandı. Araştırmacılar, bu iklim fenomeninin süreklilik göstermesinin altında yatan dinamikleri analiz ederek, gelecekteki iklim tahminlerinin daha doğru yapılabilmesi için önemli bulgular elde etti. Bu keşif, hem iklim bilimi hem de uzun vadeli hava durumu öngörüleri açısından büyük önem taşıyor. Çok yıllı La Niña olaylarının sıklaşması, küresel iklim sistemlerindeki değişimleri anlamamız için kritik ipuçları sunuyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
29 Apr

Yapay Zeka Hava Durumu Tahmini Artık Okyanusları da Modelliyecek

Avrupa Orta Vadeli Hava Tahmini Merkezi (ECMWF), yapay zeka tabanlı hava tahmin sistemi AIFS'i geliştirerek atmosfer ile yüzey okyanusunu birlikte modelleyen yeni bir yaklaşım sundu. Geleneksel yöntemlerden farklı olarak, atmosfer ve deniz bileşenleri için ayrı modeller kullanmak yerine, tek bir yapay zeka sistemi tüm atmosfer-okyanus arayüzündeki korelasyonları öğreniyor. Bu yenilikçi yaklaşım, orta vadeli hava tahminlerini iyileştirmeyi ve okyanus dalgaları ile deniz buzu gibi yüzey süreçlerini daha iyi yakalamayı hedefliyor. Sistem, bileşenler arası ilişkileri doğrudan veriden öğrenerek, geleneksel sayısal modellerin sınırlarını aşmaya odaklanıyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
29 Apr

Yapay Zeka Modellerinde Gizli Durumları Tahmin Etmenin İki Yöntemi Karşılaştırıldı

Bilim insanları, karmaşık sistemleri modellemek için kullanılan ajan tabanlı modellerde gizli durumları tahmin etmenin iki farklı yöntemini karşılaştırdı. Veri asimilasyonu ve olasılık tabanlı çıkarım yöntemlerinin sistematik karşılaştırmasını yapan araştırma, her iki yaklaşımın kendine özgü avantajları olduğunu ortaya koydu. Hava durumu tahmini gibi alanlarda yaygın kullanılan veri asimilasyonu daha genel uygulanabilir ancak daha az kesin sonuçlar verirken, olasılık tabanlı çıkarım daha doğru tahminler sunuyor ancak modele özel özelleştirme gerektiriyor. Bu karşılaştırma, karmaşık sistemlerin modellenmesinde hangi yöntemin ne zaman tercih edilmesi gerektiği konusunda önemli ipuçları sunuyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yeni AI Modeli Mosaic, Hava Durumu Tahminlerinde Çığır Açıyor

Araştırmacılar, makine öğrenmesi tabanlı hava durumu tahminlerindeki spektral bozulma sorununu çözen Mosaic adlı yeni bir AI modeli geliştirdi. Model, öğrenilmiş fonksiyonel pertürbasyonlar yoluyla ensemble üyeleri üretirken, blok-seyrek dikkat mekanizması kullanarak doğal çözünürlüklü ızgaralarda çalışıyor. Sadece 214 milyon parametre ile 6 kat daha ince veriler üzerinde eğitilmiş modellerle rekabet edebilen Mosaic, 24 üyeli 10 günlük hava tahminini 12 saniyenin altında tamamlayabiliyor. Bu breakthrough, hem daha hızlı hem de daha doğru hava durumu tahminlerinin önünü açıyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Türbülanslı Akışları Tahmin Etmek İçin Yeni Yaklaşım Geliştirdi

Araştırmacılar, türbülanslı akışlar gibi karmaşık fiziksel sistemleri modellemek için difüzyon tabanlı makine öğrenmesi yöntemlerinde önemli bir iyileştirme gerçekleştirdi. Geleneksel yaklaşımların yetersiz kaldığı yüksek boyutlu ve doğrusal olmayan dinamiklerde, görüntü üretimi için tasarlanan hedef parametreleştirme yöntemlerini fiziksel alanlar için yeniden değerlendirdiler. Yama tabanlı transformer mimarisi kullanan çalışma, türbülanslı akış simülasyonlarında test edildi. Sonuçlar, fiziksel sistemlerin karakteristik özelliklerini dikkate alan özel parametreleştirme yaklaşımlarının, standart görüntü işleme yöntemlerinden daha başarılı olduğunu gösteriyor. Bu gelişme, hava durumu tahmininden mühendislik tasımına kadar birçok alanda daha güvenilir simülasyonlar yapılmasını sağlayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Artık Hava Durumunu Fotoğraftan Anlık Olarak Tahmin Edebiliyor

Araştırmacılar, fotoğraflardan hava durumunu gerçek zamanlı olarak sınıflandırabilen üç farklı yapay sinir ağı mimarisi geliştirdi. Bu modeller güneşli, yağmurlu, karlı ve sisli hava koşullarını görüntülerdeki stil özelliklerini analiz ederek tespit edebiliyor. Çalışmada öne çıkan yaklaşımlar arasında çoklu yama boyutları kullanan Multi-PatchGAN, sadeleştirilmiş ResNet50 ve dikkat mekanizmalı Gram matrisi tabanlı model yer alıyor. Bu gelişme, meteoroloji uygulamaları, akıllı şehir sistemleri ve otonom araçlar için önemli bir adım teşkil ediyor. Özellikle görüntülerdeki ince stil detaylarını yakalayabilen bu sistemler, geleneksel hava durumu tahmin yöntemlerini destekleyici bir rol oynayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Zaman Serisi Tahmininde 'Yavaş Düşünme' Devri

Araştırmacılar, zaman serisi tahminlerinde geleneksel 'hızlı düşünme' yaklaşımından farklı olarak, büyük dil modellerinin çok adımlı akıl yürütme yeteneklerini kullanan yeni bir 'yavaş düşünme' yöntemi geliştirdi. Mevcut yöntemler genellikle geçmiş kalıpları hızla çıkarıp geleceğe yansıtırken, bu yaklaşım ara adımlar içeren detaylı bir düşünce süreci benimsiyor. OpenAI-o1 gibi yavaş düşünen LLM'ler umut verici olmakla birlikte, yüksek hesaplama maliyeti ve gizlilik riskleri taşıyor. Yeni araştırma, bu sınırlamaları aşmak için LLM'leri özel olarak eğiterek zaman serilerine özgü derin akıl yürütme yetenekleri kazandırmayı hedefliyor. Bu gelişme, finansal piyasalar, hava durumu tahmini ve enerji tüketimi gibi alanlarda daha doğru ve güvenilir tahminler sunabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka İle Hava Durumu Tahmini Devrim Yaşıyor: Bölgesel Sınırları Kendisi Belirliyor

Araştırmacılar, hava durumu tahminlerinde çığır açacak yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. STCast adı verilen bu sistem, geleneksel yöntemlerin aksine bölgesel hava tahmini sınırlarını kendisi belirleyebiliyor ve sürekli optimize ediyor. Sistem, küresel atmosfer verilerinden yararlanarak daha hassas bölgesel tahminler üretiyor. Özellikle Spatial-Aligned Attention mekanizması ile küresel ve bölgesel hava durumu verilerini akıllıca hizalıyor, ardından dikkat tabanlı öğrenme ile bu sınırları sürekli iyileştiriyor. Ayrıca Temporal Mixture-of-Experts modülü sayesinde farklı aylara ait atmosferik değişkenleri dinamik olarak analiz edebiliyor. Bu teknolojik gelişme, meteoroloji alanında sabit ve hatalı bölgesel sınırlar sorununun üstesinden gelmeyi vaat ediyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay zeka yüksek boyutlu filtreleme sorununu çözüyor

Araştırmacılar, yüksek boyutlu verilerdeki filtreleme problemlerini çözmek için derin yoğunluk yaklaşımlarına dayanan iki yeni yapay zeka yöntemi geliştirdi. Bu yöntemler, geleneksel parçacık filtrelerinin yetersiz kaldığı 100 boyutlu sistemlerde bile etkili sonuçlar veriyor. Stokastik diferansiyel denklemler ve Bayesci güncellemeler kullanarak, karmaşık dinamik sistemlerin durumlarını tahmin edebilen bu teknoloji, hava durumu tahmini, finans modelleme ve robotik gibi alanlarda devrim yaratabilir. Çalışma, sinir ağlarını matematik temelli Feynman-Kac formülleriyle birleştirerek, büyük veri setlerindeki gürültülü gözlemlerden anlamlı bilgi çıkarma yeteneğini önemli ölçüde artırıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay zeka ve fizik modellerini birleştiren sistem tropik siklon tahminlerini güçlendiriyor

Çin'den araştırmacılar, tropik siklon yoğunluğunu daha doğru tahmin eden FuXi-TC adlı yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Tropik siklonlar, dünyanın en yıkıcı doğal afetleri arasında yer almasına rağmen yoğunluklarının önceden tahmin edilmesi son derece zor. Geleneksel sayısal hava durumu modelleri yüksek hesaplama gücü gerektirirken, mevcut derin öğrenme tabanlı sistemler ise yeniden analiz verilerindeki önyargılar nedeniyle siklon yoğunluğunu olduğundan düşük tahmin etme eğiliminde. FuXi-TC, bu sorunu difüzyon tabanlı üretken modelleme yaklaşımıyla çözmeye çalışıyor. Sistem, FuXi modelinin güçlü yörünge tahmin kabiliyetini, sayısal hava durumu modellerinin yoğunluk temsil kapasitesiyle birleştiriyor. 2024 Batı Kuzey Pasifik verilerinde yapılan testlerde, sistemin operasyonel ECMWF deterministik modeli kadar başarılı sonuçlar verdiği görüldü.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Zamana Bağlı Verileri Öğrenen Yeni Makine Öğrenmesi Algoritması

Araştırmacılar, dinamik ve zamana bağlı verileri analiz etmek için 'rastgele SINDy' adlı yeni bir makine öğrenmesi algoritması geliştirdi. Bu algoritma, değişen veri yapılarına uyum sağlayabilen olasılıksal bir yaklaşım benimsiyor. Özellikle regresyon ve sınıflandırma problemlerinde etkili olan sistem, öğrendiği olasılık dağılımlarını kullanarak dinamik tahminler yapıyor. Algoritmanın matematiksel temelleri fonksiyonel analiz teorisi ile güçlendirilmiş ve PAC öğrenme özelliği kanıtlanmış durumda. Gerçek dünya verilerinde test edilen sistem, hem regresyon hem de ikili sınıflandırma görevlerinde başarılı sonuçlar verdi. Bu gelişme, finansal piyasalar, hava durumu tahmini ve biyomedikal veriler gibi zamana bağlı değişkenlik gösteren alanlarda önemli uygulamalar sunabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
18 Apr

Yeni yapay zeka modeli gelecekteki video karelerini dalgacık dönüşümüyle tahmin ediyor

Araştırmacılar, geçmiş görüntü verilerinden gelecekteki video karelerini tahmin edebilen yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi. WaveSFNet adlı bu sistem, dalgacık dönüşümü ve uzamsal-frekans çift alanı yaklaşımını birleştirerek, video tahminlerinde yüksek kaliteli detayları korurken uzun vadeli dinamikleri modellemeyi başarıyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, bu model video karelerini örneklerken doku ve sınır bilgilerini kaybetmiyor. Sistem, komşu kareler arasındaki farklılıkları analiz ederek dinamik bilgileri güçlendiriyor ve böylece daha keskin çok adımlı tahminler üretiyor. Bu gelişme, video analizi, hava durumu tahmini ve otonom araç sistemleri gibi birçok alanda uygulanabilir.

arXiv (CS + AI) 0