Arama · son güncelleme 9 sa önce
8.356
toplam haber
5
kategori
70+
bilim kaynağı
1-24 / 57 haber Sayfa 1 / 3
Uzay & Astronomi
2 gün önce

1923'te Ay Yolculuğunu Bilimsel Yöntemlerle Hayal Eden Fransız Bilim İnsanı

Uzay çağından onlarca yıl önce, Fransız bilim insanı Alphonse Berget 1923'te yayınladığı 'Le Ciel' adlı popüler bilim kitabında Dünya-Ay yolculuğunu Newton fiziği çerçevesinde ele almıştı. Jules Verne'in kurgusal yaklaşımından farklı olarak Berget, ters kare yasası ve Newton'un evrensel çekim teorisini kullanarak uzay yolculuğunu fiziksel gerekçelerle açıklamaya çalışmıştı. Bu çalışma, erken 20. yüzyılda havacılık mühendisi Robert Esnault-Pelterie gibi öncülerin de bulunduğu geniş bir bilimsel bağlamın parçasıydı. Berget'in yaklaşımı, temel gök mekaniğini halkla buluşturan pedagojik bir sentez sunuyordu.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
İklim & Çevre
4 gün önce

Havalimanları Mikro Parçacık Kirliliği Yayıyor: Çözüm Yakıtlarda Olabilir

Zürih Havalimanı çevresinde yapılan ölçümler, uçakların kalkış ve iniş sırasında tehlikeli ultrafin parçacıklar yaydığını ortaya koydu. Paul Scherrer Enstitüsü araştırmacıları, bu parçacıkların bir kısmının yağlayıcı yağ kalıntıları içerdiğini tespit etti. Havacılık sektörünün çevre ve halk sağlığı üzerindeki etkisini gösteren bu bulgular, düşük kükürtlü yakıtların çözüm olabileceğine işaret ediyor. Ultrafin parçacıklar, boyutları nedeniyle akciğerlere kolayca nüfuz edebilen ve solunum sistemi hastalıklarına yol açabilen kirleticiler arasında yer alıyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
5 gün önce

Uçuş Eğitmenlerinin Güvenlik Davranışlarını Etkileyen İki Temel Faktör

Yeni bir araştırma, havacılık güvenliğinde insan faktörünün kritik rolünü ortaya koyuyor. Çalışmaya göre, yüksek sorumluluk sahibi kişilik özelliklerine sahip uçuş eğitmenlerinin güvenlik protokollerine uyma olasılığı daha yüksek. Ancak kişilik tek başına yeterli değil - eğitmenin çalıştığı kurumun güvenlik odaklı kültürü de en az o kadar önemli. Bulgular, pilot eğitiminde hem bireysel özelliklerin hem de kurumsal atmosferin birlikte değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor. Bu keşif, havacılık sektöründe güvenlik standartlarının artırılması için yeni yaklaşımlar geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

PsyPost 0
Teknoloji & Yapay Zeka
8 May

Havada Uçan Rüzgar Türbinleri İçin Yeni Uçuş Rotası Algoritması Geliştirildi

Araştırmacılar, havacılık teknolojisiyle rüzgar enerjisini birleştiren yenilikçi sistemler için daha verimli uçuş rotaları tasarlayabilen bir algoritma geliştirdi. Geleneksel rüzgar türbinlerinin aksine, bu sistemler yüksek irtifadaki güçlü rüzgarları kullanmak için kablolarla bağlı uçan cihazlar kullanıyor. Yeni yöntem, Lissajous eğrileri adı verilen matematiksel formüller kullanarak enerji üretimini maksimize eden uçuş yolları hesaplıyor. Bu yaklaşım, önceki karmaşık hesaplama yöntemlerinin aksine çok daha hızlı ve pratik sonuçlar üretiyor. Havacı rüzgar enerji sistemleri, yerdeki türbinlerin erişemediği yüksek irtifadaki güçlü ve istikrarlı rüzgarları kullanarak enerji üretebiliyor. Bu teknoloji, yenilenebilir enerji sektöründe umut vadeden bir gelişim olarak görülüyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
8 May

Uçan Robotlar İçin Yeni Matematik Modeli: Daha Hızlı ve Kararlı Hareket

Araştırmacılar, havada yüzen robotların hareketlerini kontrol etmek için yeni bir matematiksel yaklaşım geliştirdi. Lie grupları teorisini kullanan bu yöntem, robotların dinamiklerini daha yüksek hassasiyetle hesaplayabiliyor. Özellikle drone üzerine monte edilmiş robot kolları gibi karmaşık sistemler için tasarlanan algoritma, robotun hem yörünge planlaması hem de gerçek zamanlı kontrol işlemlerini iyileştiriyor. 12 serbestlik dereceli bir hava manipülatörü üzerinde test edilen sistem, geleneksel yöntemlere kıyasla daha kararlı ve verimli sonuçlar verdi. Bu gelişme, arama-kurtarma operasyonlarından endüstriyel uygulamalara kadar birçok alanda kullanılabilecek uçan robotların performansını artırabilir.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
İklim & Çevre
4 May

Savaşların iklim etkisi neden hesaplanmıyor? Askeri emisyonlar gözden kaçırılıyor

İklim değişikliği müzakerelerinde tarım, havacılık, çelik ve çimento sektörlerinin sera gazı emisyonları mercek altına alınırken, savaşların ve askeri faaliyetlerin çevresel etkisi göz ardı ediliyor. 2025 yılında Brezilya'nın Belém kentinde gerçekleştirilen COP30 zirvesinde bile bu konu masaya gelmedi. Uzmanlar, küresel ısınmayla mücadelede askeri emisyonların hesaba katılmamasının büyük bir eksiklik olduğunu vurguluyor. Savaşlar sadece insani trajedilere yol açmakla kalmıyor, aynı zamanda atmosfere büyük miktarda sera gazı salımına da neden oluyor. Tank, savaş uçağı gibi askeri araçların yakıt tüketimi, altyapı tahribatı ve yeniden inşa süreçleri iklim değişikliğine önemli katkıda bulunuyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 May

ABB'den Otonom Yüzey İşleme Robotu: OmniVance İş Dünyasını Değiştirecek

İsviçreli teknoloji devi ABB Robotics, endüstriyel üretimde yeni bir çağ başlatacak OmniVance Collaborative Surface Finishing Cell'i tanıttı. Bu yenilikçi sistem, zımpara ve parlatma gibi tekrarlayan yüzey işleme görevlerini tamamen otomatikleştiriyor. Geleneksel üretim süreçlerinde insan gücüne dayalı olan bu işlemler, artık yapay zeka destekli robotlar tarafından gerçekleştirilebilecek. Sistem, özellikle otomotiv, havacılık ve mobilya sektörlerinde devrim yaratma potansiyeli taşıyor. İşçi sağlığını koruyan bu teknoloji, aynı zamanda üretim kalitesini artırarak hata oranlarını minimize ediyor.

The Robot Report 0
Fizik
4 May

Kuantum Bilgisayarlar Akışkan Dinamiğini Simüle Etmeye Hazırlanıyor

Araştırmacılar, kuantum bilgisayarların karmaşık akışkan dinamiği problemlerini çözebilmesi için yeni bir matematiksel çerçeve geliştirdi. Diferansiyel-cebirsel denklemler adı verilen bu karmaşık matematik sistemleri, sıkışmaz akışkanların hareketini modellemede kritik öneme sahip. Yeni yaklaşım, bu denklemleri kuantum Zeno etkisi adı verilen bir fenomen kullanarak kuantum mekaniği dilinde yeniden formüle ediyor. Bu gelişme, havacılık, otomotiv ve iklim modellemesi gibi alanlarda devrim yaratabilir. Klasik bilgisayarların zorlandığı büyük ölçekli akışkan simülasyonları, kuantum üstünlüğü sayesinde çok daha hızlı çözülebilecek. Araştırma, özellikle Stokes akışı denilen düşük hızlı akışkan hareketlerine odaklanarak teorik temeli oluşturuyor.

arXiv — Kuantum Fiziği 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 May

Uzayda Çalışacak Yapay Sinir Ağları: Nötron Bombardımanı Altında Test

Araştırmacılar, uzay ve havacılık gibi yüksek radyasyon ortamlarında kullanılması planlanan nöromorfik işlemcileri test etmek için yeni bir metodoloji geliştirdi. ODIN adlı spike tabanlı sinir ağı işlemcisi, yüksek enerjili nötron ışınlarına maruz bırakılarak dayanıklılığı ölçüldü. Test sırasında sistem, MNIST veri setinde sınıflandırma görevlerini yerine getirmeye devam etti. En dikkat çekici bulgu, çevrimiçi öğrenme özelliğinin etkinleştirilmesinin, sistemin radyasyon hasarına karşı direncini önemli ölçüde artırmasıydı. Bu çalışma, gelecekte uzay misyonlarında kullanılacak yapay zeka sistemlerinin tasarımı için kritik veriler sunuyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
1 May

Kablolu Drone Robotları İçin Yeni Güvenlik Kontrol Sistemi Geliştirildi

Araştırmacılar, birbirlerine kablo ile bağlı iki drone'dan oluşan 'catenary robot' sistemleri için yenilikçi bir kontrol algoritması geliştirdi. Bu sistem, dronlar arasındaki kablonun doğal asılma şeklini (catenary) matematiksel olarak modelleyerek, belirsizlikler karşısında bile kararlı uçuş sağlayabiliyor. Geliştirilen geometrik kontrol yaklaşımı, kablo kaynaklı güçlerdeki beklenmedik değişimlere karşı dirençli çalışıyor ve tracking hatalarında asimptotik yakınsama garantisi veriyor. Bu teknoloji, kargo taşımacılığından arama kurtarma operasyonlarına kadar geniş bir uygulama alanına sahip olabilir.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
1 May

İnsansız Hava Araçları Artık Uzmanlardan Öğrenerek Akıllıca Hareket Edebiliyor

Araştırmacılar, İHA sürülerinin daha akıllı ve uyumlu hareket etmesini sağlayan yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Bu sistem, önce uzman pilotların hareketlerini öğreniyor, sonra bu bilgiyi kullanarak İHA'ların kendi kararlarını vermesini sağlıyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, her durum için yeniden hesaplama yapmak yerine, öğrenilen deneyimlerden yola çıkarak hızlı karar verme imkanı sunuyor. Bu yaklaşım, özellikle askeri operasyonlar, arama-kurtarma görevleri ve sivil havacılık uygulamaları için büyük önem taşıyor. Sistem, çoklu İHA koordinasyonundaki karmaşık optimizasyon sorunlarını olasılık tabanlı bir öğrenme problemine dönüştürerek çözüyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
1 May

İHA'lar için Akıllı Haberleşme Sistemi: Aynı Anda Algılama ve İletişim

Araştırmacılar, insansız hava araçları (İHA) için devrim niteliğinde bir teknoloji geliştirdi. Bu yeni sistem, İHA'ların aynı anda hem çevrelerini algılamasına hem de veri iletişimi kurmasına olanak tanıyor. Geleneksel sistemlerde bu iki işlev ayrı ayrı gerçekleştirilirken, yeni yaklaşım dinamik zaman bölüşümü kullanarak önce çevre taraması yapıyor, ardından veri iletişimine geçiyor. Sistem, zemindeki baz istasyonlarının koordineli çalışmasıyla çoklu İHA ağlarının performansını önemli ölçüde artırıyor. Bu teknoloji, İHA'ların uçuş rotalarını, güç dağılımını ve zaman planlamasını eş zamanlı optimize ederek, hem iletişim hızını maksimize ediyor hem de radar algılama gereksinimlerini karşılıyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Matematik
1 May

Akışkanlar Engelleri Nasıl Atlatır? Yeni Matematiksel Model Geliştirildi

Bilim insanları, sıkışmayan akışkanların engelleri nasıl atlattığını açıklayan yeni bir matematiksel model geliştirdi. Araştırma, klasik Euler denklemlerini genişleterek, akışkanların engel karşısındaki davranışını daha doğru bir şekilde modellemek için 'bariyer potansiyeli' kavramını ortaya koyuyor. Bu yenilik, akışkanların engellere çarpmamasını sağlayan bir tür 'kaçınma mekanizması' matematiksel olarak tanımlıyor. Geliştirilen model, havacılık sektöründen deniz taşımacılığına kadar birçok alanda akışkan dinamiği hesaplamalarında devrim yaratabilir. Araştırmacılar, bu yaklaşımın akışkanın etkili basıncında bir kayma yarattığını ve engel bölgesi yakınında yerel deformasyonlara neden olduğunu gösterdi.

arXiv — Matematiksel Fizik 0
Fizik
30 Apr

Bilgisayar simülasyonları ile türbülansın karmaşık yapısı yeniden yaratıldı

Araştırmacılar, homojen olmayan türbülanslı akışkanların karmaşık hareketlerini bilgisayar ortamında yeniden oluşturmak için gelişmiş matematiksel model geliştirdi. Bu yeni yaklaşım, stokastik Fourier integralleri kullanarak türbülanslı hız dalgalanmalarını hesaplıyor. Model, randomize edilmiş sayısal yöntemlerle gerçek türbülans özelliklerini simüle edebiliyor. Araştırma, havacılık mühendisliğinden iklim modellemesine kadar pek çok alanda türbülansın daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayabilir.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
30 Apr

Süperbilgisayarlarda akışkanlar dinamiği simülasyonları 10 kat daha hızlı çalışacak

Araştırmacılar, süperbilgisayarlarda akışkanlar dinamiği simülasyonlarının performansını dramatik şekilde artıran yeni bir yöntem geliştirdi. Geleneksel hesaplama yöntemlerinin bellek sınırlaması sorununu çözen bu teknik, matris işlemlerinde tekrarlanan blok yapıları kullanarak hesaplama yoğunluğunu artırıyor. Ayrıca simülasyonları önce kaba ağ yapısında başlatıp sonra ince ayarlama yapan akıllı strateji sayesinde, aynı hesaplama maliyetiyle çok daha hızlı sonuçlara ulaşılabiliyor. Bu gelişme, havacılık endüstrisinden otomotiv tasarımına kadar geniş bir alanda kullanılan CFD simülasyonlarının verimliliğini önemli ölçüde artırma potansiyeli taşıyor.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
30 Apr

Metal Katılaşmasını Simüle Eden Süper Bilgisayar Kodları Karşılaştırıldı

Bilim insanları, metal alaşımlarının katılaşma sürecini simüle eden iki güçlü bilgisayar programını karşılaştırdı. Araştırmada, alüminyum-bakır alaşımı ve NASA'nın mikro yerçekimi deneylerinden elde edilen veriler kullanılarak, malzemelerin nasıl donduğu incelendi. Bu çalışma, havacılık ve uzay endüstrisinde kritik öneme sahip yüksek kaliteli metal parçaların üretimi için önemli sonuçlar içeriyor. İki farklı hesaplama yaklaşımı - biri GPU hızlandırmalı, diğeri adaptif mesh teknolojisi kullanan - aynı fiziksel modeli çözerek dendritik yapıların oluşumunu takip etti. Sonuçlar, her iki kodun da deneysel verilerle uyumlu tahminler ürettiğini gösterdi. Bu tür simülasyonlar, malzeme bilimcilerinin pahalı deneyler yapmadan önce sonuçları öngörmelerine yardımcı oluyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yapay Zeka ile Uçak Kanatlarında Devrimsel Hava Akımı Kontrolü

Araştırmacılar, uçak kanatlarındaki hava akımını kontrol etmek için pekiştirmeli öğrenme tabanlı yeni bir çoklu jet sistemi geliştirdi. Geleneksel yöntemlerin aksine, bu sistem farklı eylem tahminlerinin aynı jet yoğunluklarına yol açması sorununu çözüyor. Yeni yaklaşım, jet sayısından bağımsız maksimum işletim maliyeti sunurken, geleneksel sistemlerde maliyet neredeyse doğrusal olarak artıyor. Bu gelişme, havacılık endüstrisinde daha verimli ve ekonomik aktif akış kontrol sistemlerinin önünü açabilir.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yapay zeka ile malzeme simülasyonlarında dev sıçrama

Araştırmacılar, hafif ve çok işlevli kafes metamalzemelerin özelliklerini hesaplamak için devrim niteliğinde bir yapay zeka sistemi geliştirdiler. GMT (Geometric Multigrid Transformer) adlı bu sistem, geleneksel yöntemlerin yüzlerce kat daha hızlı çalışırken mühendislik kalitesinde doğruluk sunuyor. Sistem, geometrik çok-ızgara yöntemini transformer mimarisiyle birleştirerek fiziksel tutarlılığı korurken hesaplama süresini dramatik olarak azaltıyor. Bu gelişme, havacılık, otomotiv ve inşaat sektörlerinde yeni nesil hafif malzeme tasarımını hızlandıracak.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yapay Zeka ile Türbülans Tahmini: LESnets Sistemi Geliştirıldi

Araştırmacılar, duvar yakınındaki türbülanslı akışları tahmin etmek için yeni bir yapay zeka sistemi olan LESnets'i geliştirdi. Bu sistem, büyük girdap simülasyonu denklemlerini yapay sinir ağlarıyla birleştirerek, sınırlı veri ile bile karmaçık akış alanlarını uzun vadeli olarak tahmin edebiliyor. Geleneksel fizik tabanlı sinir operatörlerinin yüksek Reynolds sayılarında karşılaştığı kararlılık sorunlarını çözen bu yaklaşım, havacılık ve mühendislik uygulamaları için önemli avantajlar sunuyor. Sistem, etiketli veriye ihtiyaç duymadan eğitilebildiği için esnek zaman aralıklarında çözüm üretebiliyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

AI, Türbülans Simülasyonlarında Yeni Çözüm Önerisi Geliştirdi

MIT ve Stanford araştırmacıları, akışkanlar mekaniğindeki en karmaşık problemlerden biri olan türbülans modellemesi için yenilikçi bir derin öğrenme yaklaşımı geliştirdi. Büyük girdap simülasyonlarında (LES) kullanılan geleneksel kapanım modelleri, yüksek hesaplama maliyeti ve kararsızlık sorunlarıyla karşılaşıyordu. Yeni yöntem, 'nudged LES dynamics' tekniğini kullanarak yapay sinir ağlarını doğrudan çözücü içinde eğitiyor. Bu yaklaşım, hem a-priori (önceden eğitim) hem de a-posteriori (sonradan eğitim) yöntemlerinin avantajlarını birleştirerek daha kararlı ve verimli türbülans tahminleri sunuyor. Araştırma, iklim modellemesinden havacılık mühendisliğine kadar geniş bir uygulama yelpazesi vadediyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yolcu Uçaklarının Performansını İzlemek İçin Yeni Algoritma Geliştirildi

Araştırmacılar, yolcu uçaklarının uçuş sırasındaki aerodinamik performansını izlemek için yenilikçi bir algoritma geliştirdi. Uçakların Quick Access Recorder (QAR) verilerini kullanan bu sistem, güvenlik ve yakıt verimliliği açısından kritik öneme sahip. Geleneksel yöntemlerin eksik veriler karşısında yetersiz kalması nedeniyle, bilim insanları Sabit Kazançlı Denklem-Hata Yöntemi (CG-EEM) adını verdikleri yeni bir yaklaşım tasarladı. Bu sistem özellikle düşük manevra gerektiren seyir uçuşları sırasında bile güvenilir sonuçlar veriyor. Havacılık endüstrisinde operasyonel verimlilik ve güvenlik standartlarının artırılması için önemli bir adım sayılan bu çalışma, mevcut uçak sensör verilerinden maksimum fayda sağlama potansiyeli taşıyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
29 Apr

Esnek robotlar için yeni görüntü tabanlı konum belirleme sistemi geliştirildi

Araştırmacılar, uçuş sırasında şekil değiştiren esnek robotik platformlar için yenilikçi bir konum belirleme sistemi geliştirdi. Geleneksel robotik sistemlerin aksine, bu platformlar hareket halindeyken deformasyon geçiriyor ve mevcut katı cisim yaklaşımlarını geçersiz kılıyordu. Yeni sistem, makine öğrenmesi tabanlı deformasyon-kuvvet modeli ve sürekli zaman B-spline kinematik modelleri kullanarak bu sorunu çözüyor. Newton'un ikinci yasasını sürekli uygulayan yaklaşım, görsel verilerden elde edilen hareket ivmesi ile deformasyondan kaynaklanan ivme arasında ilişki kuruyor. Bu gelişme, özellikle havacılık ve uzay endüstrisinde kullanılan esnek yapılı robotlar için kritik önem taşıyor.

arXiv (Robotik) 0
Uzay & Astronomi
21 Apr

Yapay Zeka Hipersonik Araçların Güvenliğini Test Eden Yeni Benchmark Geliştirildi

Araştırmacılar, yapay zeka modellerinin hipersonik araçların termal koruma sistemlerindeki kritik hesaplamaları ne kadar doğru yapabildiğini test eden yeni bir değerlendirme sistemi geliştirdi. TPS-CalcBench adı verilen bu sistem, geleneksel testlerin aksine sadece nihai cevabı değil, mühendislik mantık sürecini de analiz ediyor. Hipersonik araçlarda ısı akısı ve sınır tabaka hesaplamalarındaki hatalar felaketle sonuçlanabilir - bu nedenle AI'ın fiziksel olarak geçersiz ama sayısal olarak makul görünen yanıtlar vermesi, hiç cevap vermemesinden daha tehlikeli. Yeni benchmark, 4 zorluk seviyesi ve 8 kategori içeren kapsamlı bir test paketi sunarak, AI'ın güvenlik açısından kritik havacılık mühendisliğinde kullanılması için gereken sıkı değerlendirme kriterlerini karşılıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Uzay & Astronomi
21 Apr

GNSS sinyalleri için yeni iyonosfer tahmin yöntemi geliştirildi

Araştırmacılar, uydu navigasyon sistemlerindeki sinyal kesintilerine neden olan iyonosfer düzensizliklerini tahmin etmek için yenilikçi bir yöntem geliştirdi. Geleneksel ızgara tabanlı modellerin aksine, bu yaklaşım uyduların sürekli değişen konumlarını dinamik grafikler halinde modelliyor. Singapur'da yapılan deneyler, sistemin 2 saat önceden %90'a varan doğrulukla iyonosfer bozulmalarını öngörebildiğini gösterdi. GPS ve diğer uydu navigasyon sistemlerinin güvenilirliğini artıracak bu teknoloji, özellikle havacılık ve denizcilik sektörleri için kritik önem taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0