Arama · son güncelleme 7 sa önce
8.356
toplam haber
6
kategori
70+
bilim kaynağı
1-24 / 48 haber Sayfa 1 / 2
Teknoloji & Yapay Zeka
1 gün önce

Yapay Zeka ile Protein Çözünmesinde Devrim: PHNN Modeli Geliştirildi

Araştırmacılar, protein moleküllerinin su içindeki davranışlarını modellemek için yenilikçi bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Protein Hidrasyon Sinir Ağı (PHNN) adı verilen bu model, geleneksel yöntemlerin aksine fiziksel yasaları öğrenerek daha az hesaplama gücüyle daha doğru sonuçlar elde ediyor. Sistem, su moleküllerini tek tek hesaplamak yerine, matematiksel modellerin parametrelerini akıllıca düzelterek protein-su etkileşimlerini tahmin ediyor. Bu yaklaşım, ilaç geliştirme süreçlerinde kritik olan protein davranışlarının anlaşılmasında önemli bir ilerleme sağlıyor. PHNN'nin en dikkat çekici özelliği, daha önce görmediği protein türlerinde bile güvenilir tahminler yapabilmesi. Bu transferedilebilir özellik, bilim insanlarının çeşitli protein sistemlerini daha verimli şekilde incelemesine olanak tanıyor.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Tıp & Sağlık
3 gün önce

Yapay Zeka ve Moleküler Simülasyonla Süper Bakterilere Karşı Yeni Silahlar

Gram-negatif bakteriler, çoklu ilaç direnci geliştirerek modern tıbbın en büyük tehditlerinden biri haline geldi. Bu bakteriler beta-laktam, kloramfenikol, florokinolon gibi birçok antibiyotiğe karşı direnç kazandı. Araştırmacılar, makine öğrenmesi ve moleküler dinamik simülasyonları kullanarak bu süper bakterilerin savunma mekanizmalarını hedef alan yeni inhibitörler geliştirmeye odaklandı. Çalışma, bakterilerin ilaç direncinde rol oynayan efluks pompalarını ve enzimatik bozunma sistemlerini etkisiz hale getirecek moleküllerin tasarımında yapay zekanın potansiyelini ortaya koyuyor. Bu yaklaşım, geleneksel antibiyotik geliştirme süreçlerini hızlandırabilir ve yan etkisi daha az ilaçların üretilmesine katkıda bulunabilir.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Kimya
3 gün önce

Yeni İlaç Geliştirme Yöntemi Hesaplama Süresini 30 Kata Kadar Kısaltıyor

Araştırmacılar, ilaç geliştirme sürecinin kritik aşamalarından olan moleküler bağlanma kuvveti hesaplamalarını dramatik şekilde hızlandıran dual-LAO adlı yeni bir yöntem geliştirdi. Bu teknik, mevcut yöntemlere kıyasla 15-30 kat daha hızlı çalışarak ilaç endüstrisinin karşılaştığı en büyük zorluklardan birini çözüyor. Yöntem, özellikle karmaşık moleküler değişimlerin hesaplanmasında başarılı olurken, doğruluğundan da ödün vermiyor. Bu gelişme, ilaç keşfi ve optimizasyonunda rutin kullanım için yeterli hız ve güvenilirlikle hesaplama yapılmasının önünü açıyor. Bilim insanları, bu yöntemi polarize edilebilir kuvvet alanlarıyla birleştirerek standart ilaç hedeflerinde test ettiler ve beklenenden çok daha iyi sonuçlar elde ettiler.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
4 gün önce

DeepAFM: Gürültülü görüntülerden protein hareketini %93.4 doğrulukla çözen yapay zeka

Araştırmacılar, protein dinamiklerini anlamamızda çığır açabilecek yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. DeepAFM adlı bu sistem, atomik kuvvet mikroskobu ile alınan gürültülü görüntülerden protein hareketlerini %93.4 doğrulukla deşifre edebiliyor. Bu başarı, 2018'de AlphaFold'un protein yapısı tahmininde gösterdiği çıkıştan sonra, protein biliminde yeni bir dönüm noktası oluşturuyor. Proteinlerin nasıl hareket ettiğini anlamak, hastalık mekanizmalarından ilaç geliştirmeye kadar birçok alanda kritik öneme sahip.

Phys.org — Kimya 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 gün önce

Yapay zeka geliştirdiği ilaç, hayvan deneylerinde fentanil bağımlılığını azalttı

Yapay zeka teknolojisi kullanılarak geliştirilen deneysel bir ilaç, opioid bağımlılığının tedavisinde umut verici sonuçlar gösteriyor. Araştırmacılar, geleneksel opioid tabanlı tedavilerin aksine serotonin reseptörlerini hedef alan bu ilacın, laboratuvar hayvanlarında fentanil tüketimini önemli ölçüde azalttığını gözlemledi. Bu yenilikçi yaklaşım, beyinde sağlıklı adaptasyonları teşvik ederek bağımlılıkla mücadelede yeni bir yol açabileceğinin sinyallerini veriyor. Yapay zekanın ilaç keşfi alanındaki potansiyelini gösteren bu çalışma, opioid krizi için alternatif tedavi stratejilerinin geliştirilmesinde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

PsyPost 0
Kimya
4 gün önce

Yapay Zeka Artık İlaç Moleküllerini Geri Sentezleyebiliyor

Araştırmacılar, büyük dil modellerinin (LLM) kimyasal sentez planlamasında devrim yaratabilecek yeni bir yaklaşım geliştirdi. Retrosintez olarak bilinen süreç, hedef moleküllerin daha basit bileşenlere ayrıştırılması yoluyla ilaç geliştirmede kritik rol oynar. Geleneksel makine öğrenmesi yöntemleri tek adımlık reaksiyonlarla sınırlıyken, yeni sistem çok adımlı sentez yollarını planlamada başarı gösteriyor. Bu gelişme, ilaç keşfi ve organik kimya alanında daha etkili sentez stratejilerinin geliştirilmesine kapı açabilir.

arXiv — Kimyasal Fizik 0
Kimya
5 gün önce

Entropi Sayesinde Moleküller Daha Güçlü Bağlanıyor: Yeni Keşif İlaç Geliştirmede Umut

Cornell Üniversitesi araştırmacıları, genellikle kaos ve düzensizlikle ilişkilendirilen entropinin aslında moleküler bağlanmayı güçlendirebileceğini keşfetti. Halka yapılı polimerler kullanılarak yapılan çalışmada, entropinin özgürlük ve çeşitlilik sağlayan özelliklerinin molekül çiftlerinin daha hızlı ve sağlam bağlanmasına yardımcı olduğu gösterildi. Bu yaklaşım, ilaç geliştirme süreçlerinde ve yeni malzemeler oluşturmak için nanoparçacık montajında geniş uygulama alanları bulabilir. Araştırma, moleküler dinamiklerde entropinin yıkıcı değil yapıcı rol oynayabileceğini ortaya koyarak, malzeme bilimi ve biyomoleküler mühendislikte yeni kapılar açıyor.

Phys.org — Kimya 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
6 gün önce

Canlı hücreleri öldürmeden gen aktivitesini okumayı başardılar

München Teknik Üniversitesi ve Helmholtz München'den araştırmacılar, hücrelerin genetik süreçlerini incelemek için devrim niteliğinde bir yöntem geliştirdi. Geleneksel yöntemler hücreleri tahrip ettiği için uzun süreli gözlem imkansızdı. Yeni teknik sayesinde canlı hücrelerden tekrar tekrar güncel genetik bilgi alınabiliyor. Bu buluş, kök hücre tedavilerinin daha iyi izlenmesini ve ilaçların hücre içindeki etkilerinin gerçek zamanlı olarak gözlemlenmesini mümkün kılacak. Araştırma, rejeneratif tıp ve ilaç geliştirme alanlarında önemli ilerlemeler sağlayabilir.

Phys.org — Biyoloji 0
Teknoloji & Yapay Zeka
5 May

Kuantum bilgisayarlar süper bilgisayarlarla işbirliği yaparak rekor kırdı

İki kuantum bilgisayar ve iki süper bilgisayar bir araya gelerek, kuantum donanımla simüle edilen en büyük molekül rekorunu kırdı. Bu işbirliği, kuantum hesaplama teknolojisinin mevcut sınırlarını aşmanın yeni bir yolunu gösteriyor. Hibrit yaklaşım, kuantum bilgisayarların henüz tek başına üstesinden gelemediği karmaşık moleküler hesaplamalarda büyük ilerleme sağladı. Bu başarı, gelecekte ilaç geliştirme, malzeme bilimi ve kataliz alanlarında devrim yaratabilecek moleküler simülasyonlar için umut vadediyor. Kuantum ve klasik hesaplamanın birleşimi, her iki teknolojinin güçlü yanlarını kullanarak daha önce erişilemeyen hesaplama problemlerinin çözülmesine olanak tanıyor.

New Scientist 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
5 May

Yapay Zeka ile Hücre Dünyasını Keşfetmek: CellxPert Modeli Geliştirild

Araştırmacılar, tek hücre verilerini analiz etmek için CellxPert adlı yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi. Bu model, farklı türdeki hücre verilerini tek bir sistemde birleştiriyor ve hücrelerin nasıl davrandığını tahmin edebiliyor. Model, gen aktivitesi, kromatin erişilebilirliği ve protein verilerini aynı anda işleyebilirken, uzamsal görüntüleme verilerini de dahil ediyor. Sistem, 154 farklı hücre tipini sınıflandırabiliyor ve sanal müdahaleler yaparak hücrelerin tepkilerini önceden tahmin edebiliyor. Bu teknoloji, hastalık araştırmaları ve ilaç geliştirme süreçlerinde önemli katkılar sağlayabilir.

arXiv (Biyoloji) 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
5 May

Yapay Zeka ile Sıfırdan İşlevsel Protein Tasarımında Çığır Açan Yöntem

Araştırmacılar, doğada var olmayan ancak belirli biyokimyasal işlevleri yerine getirebilen proteinleri sıfırdan tasarlamak için CodeFP adlı yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi. Geleneksel yöntemler genellikle protein dizilimini ve yapısını ayrı ayrı ele alıyor, bu da işlevsellik ve katlanabilirlik arasında denge kurmakta zorluklara yol açıyordu. CodeFP ise bu iki kritik özelliği eş zamanlı olarak optimize ederek, hem işlevsel hem de doğru şekilde katlanan proteinler tasarlayabiliyor. Bu gelişme, biyoteknoloji ve tıp alanlarında devrim yaratma potansiyeli taşıyor. Özellikle ilaç geliştirme, enzim mühendisliği ve hastalık tedavilerinde yeni ufuklar açabilir.

arXiv (Biyoloji) 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
5 May

Polyformer: Moleküllerin Dinamik Yapılarını Tahmin Eden Yeni Yapay Zeka Modeli

Bilim insanları, biyomoleküllerin sadece statik yapılarını değil, sıcaklığa bağlı olarak nasıl hareket ettiklerini de modelleyebilen devrim niteliğinde bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Polyformer adlı bu model, protein katlanması alanında çığır açan AlphaFold'un ötesine geçerek, moleküllerin gerçek yaşamdaki dinamik davranışlarını simüle edebiliyor. Geleneksel yaklaşımlar moleküllerin tek bir 'en iyi' şeklini tahmin ederken, Polyformer moleküllerin sürekli değişen yapısal topluluklarını modelleyebiliyor. Bu yenilik, ilaç geliştirmeden malzeme bilimlerine kadar birçok alanda önemli uygulamalar vaat ediyor.

arXiv (Biyoloji) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
5 May

Yapay zeka destekli ilaç geliştirme araçları gerçek verilerle test edildi

Araştırmacılar, ilaç keşfinde kullanılan yapay zeka tabanlı araçların gerçek performansını büyük ölçekli bir veri setiyle test etti. DiffDock ve NMDN gibi yeni nesil AI araçlarının laboratuvar koşullarındaki başarısının gerçek dünyada ne kadar geçerli olduğu merak konusuydu. LIT-PCBA veri tabanından 15 hedef protein ve yaklaşık 578 bin ligand-protein çifti kullanılarak yapılan kapsamlı değerlendirmede, geleneksel AutoDock-GPU ile GNINA skorlamasının birleşimi en iyi sonuçları verdi. Çalışma, ilaç geliştirme sürecinde hangi hesaplama yöntemlerinin daha güvenilir olduğunu ortaya koyarak sektöre önemli rehberlik sağlıyor.

arXiv (Biyoloji) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
5 May

Bolek: İlaç Keşfinde Devrim Yaratacak Moleküler Akıl Yürütme Modeli

Araştırmacılar, ilaç geliştirme süreçlerinde moleküllerin özelliklerini analiz edebilen ve kararlarını açıklayabilen yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi. Bolek adı verilen bu model, moleküler yapıları doğal dil ile birleştirerek, hem yüksek doğrulukla tahminler yapabiliyor hem de bu tahminlerin nedenlerini anlaşılır şekilde açıklayabiliyor. Geleneksel modeller sadece sayısal sonuçlar verirken, Bolek moleküler özellikleri detaylı bir şekilde analiz ederek mantıklı açıklamalar sunuyor. Model, 15 farklı biyoloji görevinde test edildi ve temel modeline kıyasla önemli performans artışları gösterdi. Bu gelişme, ilaç keşfi süreçlerinde şeffaflık ve güvenilirlik açısından büyük bir adım olarak değerlendiriliyor.

arXiv (Biyoloji) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
5 May

Yapay Zeka İlaç Geliştirmede Molekülleri 'Okumayı' Öğrendi

Araştırmacılar, ilaç moleküllerinin özelliklerini tahmin edebilen yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Ligandformer adlı bu sistem, geleneksel yöntemlerin aksine kararlarını nasıl verdiğini açıklayabiliyor ve hangi moleküler yapıların önemli olduğunu gösterebiliyor. Graf sinir ağları teknolojisini kullanan sistem, ilaç endüstrisinde molekül optimizasyonu için yol gösterici fikirler sunabilir. Bu gelişme, yapay zekanın 'kara kutu' problemini çözerek, kimyager ve biyologların AI tahminlerini kendi uzmanlıklarıyla karşılaştırabilmesine olanak tanıyor. Sistem, çok katmanlı dikkat mekanizması kullanarak moleküler yapıları analiz ediyor ve her bölgenin önem derecesini belirleyebiliyor.

arXiv (Biyoloji) 0
Kimya
5 May

Kuantum-Klasik Hibrit Sistemle 12.000 Atomlu Protein Simülasyonu Başarıldı

Araştırmacılar, kuantum ve klasik hesaplama yöntemlerini birleştirerek moleküler simülasyonlarda çığır açan bir başarıya imza attı. İki adet 156 kübitlik IBM kuantum işlemcisi ve süper bilgisayarlar kullanılarak gerçekleştirilen çalışmada, 12.000 atomu aşan protein-ligand kompleksleri simüle edildi. 100 saati aşan hesaplama sürecinde 9.200 kuantum devresi çalıştırılarak 1.3 milyar ölçüm sonucu toplandı. Bu, kuantum kimyası alanındaki en kapsamlı hibrit hesaplama çalışması olma özelliğini taşıyor. Geliştirilen yöntem, molekülleri parçalara ayırarak kuantum gömme tekniği kullanıyor ve her parçayı hibrit kuantum-klasik yöntemlerle analiz ediyor. Çalışma, büyük biyolojik sistemlerin kuantum düzeyinde analizini mümkün kılarak ilaç geliştirme ve moleküler tasarım alanlarında yeni olanaklar sunuyor.

arXiv — Kuantum Fiziği 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
5 May

Sinkrotron X-ışınları protein tasarımında çığır açtı

Amerika'daki SLAC ve Berkeley laboratuvarlarından bilim insanları, güçlü X-ışınlarını kullanarak protein tasarımında yenilikçi bir yaklaşım geliştirdi. Bu yöntem sayesinde araştırmacılar, tek bir tasarlanmış proteini tamamen farklı işlevlere sahip iki yeni proteine dönüştürmeyi başardı. Çalışma sonucunda elde edilen proteinlerden biri, bugüne kadar tasarlanmış en aktif enzim unvanını aldı. Sinkrotron X-ışınları teknolojisi, proteinlerdeki gizli bağlanma bölgelerini ortaya çıkararak bilim insanlarına daha önce görülmemiş detaylar sunuyor. Bu yaklaşım, gelecekte ilaç geliştirme ve biyomedikal uygulamalar için büyük potansiyel taşıyor.

Phys.org — Kimya 0
Kimya
4 May

İlaç tasarımında devrim: Atomik çözünürlükle deneme yanılmaya son

İlaç keşfi süreçlerinde hâlâ pahalı deneme yanılma yöntemlerine başvuruluyor. ICTER araştırmacıları, molekülleri adım adım inşa ederek atomik çözünürlükte davranışlarını gözlemleyen yeni bir yaklaşım geliştirdi. Bu yöntem, yeni tedavilerin geliştirilmesini önemli ölçüde hızlandırabilir ve yan etkileri azaltabilir. Geleneksel ilaç geliştirme süreçlerinin aksine, bu teknik moleküler düzeyde gerçek zamanlı gözlem imkanı sunuyor. Araştırma, hem zaman hem de maliyet açısından büyük tasarruf sağlayabilecek potansiyele sahip. Bu gelişme, farmakoloji alanında köklü bir değişikliğe işaret ediyor.

Phys.org — Kimya 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 May

Kuantum Bilgisayarlarla İlaç Tasarımında Yeni Dönem: Protein-Ligand Etkileşimleri

Araştırmacılar, ilaç geliştirme sürecinde kritik öneme sahip protein-ligand etkileşimlerini incelemek için kuantum bilgisayarları kullanmaya başladı. Geleneksel yöntemlerin kuvvet alanı parametrelerinden kaynaklanan sınırlarını aşmak amacıyla geliştirilen hibrit kuantum mekanik/moleküler mekanik (QM/MM) yaklaşım, IBM'in kuantum donanımı üzerinde test edildi. Bu yenilikçi yöntem, ilaç tasarımında kullanılan serbest enerji pertürbasyon hesaplamalarını daha hassas hale getirerek, gelecekte daha etkili ilaçların geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

arXiv — Kuantum Fiziği 0
Teknoloji & Yapay Zeka
2 May

Yapay Zeka İlaç Tasarımında Nasıl Çalışıyor? Uzmanlar Açıklıyor

Yeni ilaçların keşfinde yapay zekanın rolü giderek artıyor. Bonn Üniversitesi ve Lamarr Enstitüsü'nden araştırmacılar, difüzyon modelleri adı verilen AI teknolojisinin ilaç tasarımındaki işlevini açıkladı. Bu yöntem, moleküllerin yapısını tahmin ederek potansiyel ilaç adaylarının geliştirilmesini hızlandırıyor. Geleneksel ilaç geliştirme sürecinin yıllar aldığı düşünüldüğünde, AI destekli yaklaşımların sağlık alanında devrim yaratma potansiyeli taşıdığı görülüyor. Uzmanlar, bu teknolojinin nasıl çalıştığını ve hangi avantajları sunduğunu detaylandırarak, gelecekte ilaç endüstrisinin nasıl şekilleneceğine dair ipuçları veriyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
1 May

Sanal hücre modelleri gerçek dünya testlerinde yetersiz kalıyor

İlaç keşfi ve kişiselleştirilmiş tıp alanında büyük umut vaat eden sanal hücre modelleri, laboratuvar ortamında etkileyici sonuçlar verse de gerçek dünya koşullarında beklenenden düşük performans sergiliyor. Araştırmacılar, mevcut değerlendirme sistemlerinin çok basitleştirilmiş olduğunu ve biyolojik sistemlerin karmaşıklığını yansıtmadığını tespit etti. Yeni geliştirilen standart test çerçevesi, modellerin görülmemiş hücre türleri, bilinmeyen müdahaleler ve farklı veri setleri arasında genelleme yapma kabiliyetlerini ölçüyor. Sonuçlar, model başarısının büyük ölçüde bağlama bağlı olduğunu ve görev tasarımından güçlü şekilde etkilendiğini gösteriyor. Bu bulgular, sanal hücre teknolojisinin klinik uygulamalara geçmeden önce daha kapsamlı değerlendirmelere ihtiyaç duyduğunu ortaya koyuyor.

arXiv (Biyoloji) 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
1 May

Tuzun Proteinler Üzerindeki Karmaşık Etkisi Çözüldü

Bilim insanları, tuzun proteinler üzerindeki karmaşık etkilerinin arkasındaki mekanizmayı açığa çıkardı. Küçük açılı X-ışını saçılması tekniği ve moleküler dinamik simülasyonları kullanarak gerçekleştirilen araştırma, tuz iyonları ve su moleküllerinin proteinlerle nasıl etkileşim kurduğunu ortaya koyuyor. Sığır serum albümini proteini üzerinde yapılan deneyler, farklı tuz konsantrasyonlarının protein yapısını nasıl etkilediğini gösterdi. Bu keşif, canlı sistemlerdeki protein-iyon-su etkileşimlerinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayarak, biyolojik süreçlerin temel mekanizmalarına ışık tutuyor. Araştırma sonuçları, protein mühendisliği ve ilaç geliştirme alanlarında önemli uygulamalara sahip olabilir.

arXiv (Biyoloji) 0
Tıp & Sağlık
1 May

Alzheimer Teşhisinde Kan Testi Devrimi: Yapay Zeka ile Biyobelirteç Keşfi

Alzheimer hastalığının erken teşhisi için yeni bir umut kapısı açılıyor. Araştırmacılar, pahalı beyin görüntüleme yöntemlerine alternatif olarak kan testlerini kullanan yenilikçi bir yapay zeka sistemi geliştirdi. BRAIN adlı bu sistem, hastalığın teşhisini kolaylaştırırken aynı zamanda tedavi hedefi olabilecek biyobelirteçleri de keşfediyor. Mevcut radyolojik görüntüleme yöntemleri maliyetli ve erişimi zor olduğu için geniş halk taramalarında kullanılamıyor. Kan testleri ise hem daha uygun maliyetli hem de minimal invaziv bir alternatif sunuyor. Yeni geliştirilen makine öğrenmesi çerçevesi, çeşitli biyobelirteçler arasındaki karmaşık ilişkileri analiz ederek hem tanı doğruluğunu artırıyor hem de ilaç geliştirme sürecine katkı sağlayacak hedefleri belirlemeye yardımcı oluyor. Bu gelişme özellikle dezavantajlı topluluklar için Alzheimer tanısına erişimi demokratikleştirebilir.

arXiv (Biyoloji) 0
Fizik
30 Apr

Işıkla Polarizasyon Kontrolü: Fotonik Alanında Çığır Açan Keşif

Heriot-Watt Üniversitesi'nden bilim insanları, ışığın elektromanyetik dalgaların salınım özelliklerini tamamen kontrol edebileceğini dünya literatüründe ilk kez kanıtladı. Fotonik bilimi üzerinde çalışan araştırmacılar, ışığın temel özelliklerinden biri olan polarizasyonu kontrol etmek için yepyeni bir yöntem geliştirdi. Bu buluş, ilaç geliştirme süreçlerinden kuantum bilgisayarlara kadar pek çok teknolojinin performansını doğrudan etkileyen kritik bir alanda büyük ilerleme sağlıyor. Polarizasyon kontrolündeki bu yenilik, ultra hızlı işlemler yapılabilmesine olanak tanıyarak fotonik teknolojilerinin sınırlarını genişletiyor. Keşif, gelecekte optik sistemlerin daha verimli çalışmasını ve yeni nesil optoelektronik cihazların geliştirilmesini mümkün kılabilir.

Phys.org — Fizik 0