Arama · son güncelleme 7 sa önce
8.369
toplam haber
5
kategori
70+
bilim kaynağı
1-24 / 28 haber Sayfa 1 / 2
Teknoloji & Yapay Zeka
1 gün önce

Adil Tasarlanan Eşleştirme Sistemleri Bile Eşitsiz Sonuçlar Üretebiliyor

Organization Science dergisinde yayınlanan yeni araştırma, bilgisayarlı eşleştirme sistemlerinin adil tasarlanmasına rağmen eşitsiz sonuçlar doğurabileceğini ortaya koyuyor. Çalışma, sistemin nasıl çalıştığını anlamayan kullanıcıların varlığında, önyargıları azaltmak ve dürüst karar vermeyi teşvik etmek için tasarlanan sistemlerde bile adaletsizliklerin ortaya çıkabileceğini gösteriyor. Bu bulgular, teknolojik çözümlerin sosyal adaleti sağlamada tek başına yeterli olmadığını ve kullanıcı eğitiminin kritik önemini vurguluyor.

Phys.org — Sosyal Bilimler 0
Fizik
3 gün önce

Torpedo Sopalar Beysbolda 'Tatlı Nokta'yı Değiştirebilir

New York Yankees'in 2025 sezonunda kullanmaya başladığı 'torpedo sopalar' beysbol dünyasında yeni bir dönem başlatabilir. Bu yenilikçi sopalar, uç kısma doğru incelerek en geniş noktalarını 'tatlı nokta' olarak bilinen optimal vuruş alanına yaklaştırıyor. Akustik analizlerin gösterdiğine göre, bu tasarım teorik olarak daha ergonomik olup takıma vuruşta avantaj sağlayabilir. Geleneksel beysbol sopalarından farklı olarak, torpedo tasarım topun daha etkili şekilde fırlatılmasını hedefliyor ve bu durum sporun dinamiklerini değiştirebilecek potansiyele sahip.

Phys.org — Fizik 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
4 May

Bal arıları ağaç öldüren mantarın yayılmasına katkıda bulunuyor olabilir

Yeni araştırmalar, bahçe ve tarım alanlarımızın vazgeçilmez yardımcıları olarak bildiğimiz bal arılarının, beklenmedik bir yan etkiye sahip olabileceğini ortaya koyuyor. Bilim insanları, bu faydalı böceklerin myrtle rust adlı ağaç öldürücü mantar hastalığının yayılmasında rol oynayabileceğine dair kanıtlar buldu. Bu keşif, bal arılarının ekolojik etkilerini yeniden değerlendirmemizi gerektiriyor. Myrtle rust, özellikle Avustralya'nın yerli bitki türleri için ciddi bir tehdit oluşturan fungal bir hastalık olarak biliniyor. Araştırma, bal arılarının çiçekten çiçeğe uçarken mantar sporlarını da taşıyabileceğini gösteriyor.

Phys.org — Biyoloji 0
İklim & Çevre
1 May

Yoğun Tarım Uygulamaları Toprak Sistemlerinin Öngörülebilirliğini Azaltıyor

Yeni bir araştırma, yoğun tarımsal yönetim uygulamalarının kritik zon olarak adlandırılan toprak-su-bitki sisteminin davranışlarında önemli değişikliklere neden olduğunu ortaya koyuyor. Bu değişiklikler, bilim insanlarının gelecekteki çevresel koşulları tahmin etme yeteneğini ciddi şekilde engelliyor. Kritik zon, yerüstü ile yeraltı arasındaki etkileşimlerin yaşandığı hayati bölgedir ve tarımsal sürdürülebilirlik için kritik öneme sahiptir. Araştırma, modern tarım tekniklerinin bu doğal sistemlerin işleyişini nasıl bozduğunu ve bunun ekolojik dengeye etkilerini analiz ediyor. Bulgular, tarımsal planlamada daha öngörülebilir ve sürdürülebilir yaklaşımların gerekliliğini vurguluyor.

EOS — Earth & Space 0
Teknoloji & Yapay Zeka
1 May

Yapay Zeka Siyasi Analiz Sistemlerinde Rol Kayması Sorunu Keşfedildi

Demokratik söylem analizi için kullanılan çok-ajanlı yapay zeka sistemlerinde kritik bir sorun ortaya çıktı. Araştırmacılar, farklı rollere atanan AI modellerinin siyasi ifadeleri değerlendirirken kendilerine verilen rolleri koruyamadığını keşfetti. TRUST pipeline sistemi üzerinde yapılan çalışmada, 60 siyasi ifade (30 İngilizce, 30 Almanca) analiz edildi. Sonuçlar, AI modellerinin özellikle gerçek kontrol sonuçları karşısında kendilerine atanan savunucu rollerini sürdüremediğini gösterdi. Bu 'Epistemik Zemin Etkisi' olarak adlandırılan fenomen, demokratik tartışma analizi sistemlerinin güvenilirliğini sorgulatıyor.

arXiv — Hesaplamalı Dilbilim (cs.CL) 0
Fizik
30 Apr

Kagome Kafes Yapısında Ferromanyetik Etkileşimler Keşfedildi

Fizikçiler, kagome kafes geometrisine sahip malzemelerde ferromanyetik özellikler geliştiren koşulları araştırdı. Bu özel altıgen kafes yapısı, geometrik frustrasyon ve düz enerji bantları sayesinde manyetizma için benzersiz koşullar yaratıyor. Araştırma, yüksek elektron yoğunluklarında itici etkileşimlerin ferromanyetik korelasyonları güçlendirdiğini gösteriyor. Etkileşim gücü arttıkça, güçlü ferromanyetik korelasyonların bulunduğu bölge yarı dolum seviyesine doğru genişliyor ve Mott yalıtkan bölgesindeki Nagaoka ferromanyetizmasıyla bağlantı kuruyor. Bu bulgular, kuantum malzemelerde manyetik özelliklerin nasıl kontrol edilebileceği konusunda yeni perspektifler sunuyor.

arXiv — Yoğun Madde Fiziği 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yapay Zeka Hakem Sistemlerini Gizli Saldırı Komutlarından Koruma Yöntemi Geliştirildi

Bilim dünyasında yapay zeka tabanlı hakemlik sistemlerinin artan kullanımı, yeni güvenlik tehditlerini de beraberinde getiriyor. Araştırmacılar, makalelerin içine gizlenen zararlı komutlarla bu sistemleri manipüle etmeye çalışan saldırıları tespit etmek için yenilikçi bir savunma sistemi geliştirdi. SafeReview adlı bu sistem, sürekli gelişen saldırı yöntemlerine karşı dinamik bir savunma stratejisi benimsiyor. İki yapay zeka modelinin birlikte çalışmasına dayanan sistem, birinin saldırı komutları üretmesi, diğerinin ise bunları tespit etmesi prensibine dayanıyor. Bu yaklaşım, akademik yayıncılığın güvenilirliğini korumak açısından kritik öneme sahip.

arXiv (Dilbilim & NLP) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
30 Apr

Yapay Zeka Bilim İnsanlarının Hayali Atıflarını Yakalayan Yeni Araç

Araştırmacılar, bilimsel makalelerdeki sahte atıfları tespit eden HalluCiteChecker adlı hafif bir araç geliştirdi. Yapay zeka asistanlarının akademik yazımda yaygınlaşmasıyla birlikte, gerçekte var olmayan çalışmalara yapılan hayali atıflar ciddi bir sorun haline geldi. Bu durum hem bilimsel makalelerin güvenilirliğini sarsiyor hem de hakem ve yazarlara ek iş yükü getiriyor. Yeni araç, standart bir dizüstü bilgisayarda saniyeler içinde doğrulama yapabiliyor ve tamamen çevrimdışı çalışabiliyor. Sadece CPU kullanarak verimli şekilde çalışan sistem, hakem iş yükünü azaltmayı ve akademik kalite kontrolünü desteklemeyi hedefliyor.

arXiv (Dilbilim & NLP) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
29 Apr

Yapay zeka ile dinamik sistemlerin kontrolü: Gözlemlenmemiş koşulları tahmin etme

Araştırmacılar, dinamik sistemlerin davranışını daha az veri ile modelleyebilen yeni bir yapay zeka yöntemi geliştirdi. Kontrol Odaklı Küme Tabanlı Ağ Modeli (CNMc) adlı bu sistem, daha önce gözlemlenmemiş işletim koşullarında bile sistemlerin nasıl davranacağını tahmin edebiliyor. Geleneksel yöntemler sadece önceden görülen durumları modelleyebilirken, CNMc supervised öğrenme teknikleriyle kontrol parametrelerinin fonksiyonları olarak geçiş olasılıklarını ve geçiş sürelerini öğreniyor. Sistemin temelinde, farklı işletim koşullarının durum uzaylarını ortak bir koordinat sistemine eşleyen Procrustes dönüşümü var. Bu sayede tüm koşullardaki yörüngeler standartlaştırılabiliyor ve ortak bir küme bölümlemesi öğrenilebiliyor. Akışkanlar dinamiği alanındaki testlerde başarılı sonuçlar veren sistem, mühendislik ve bilimsel simülasyonlarda önemli zaman tasarrufu sağlayabilir.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
21 Apr

Grafende Topolojik Frustrasyon: Düz Enerji Bantları ve Spintronik Uygulamaları

Bilim insanları, bal peteği yapısındaki grafen nanomeshlerinde topolojik frustrasyon adı verilen özel bir durumu inceleyerek, tamamen düz elektronik enerji bantlarının nasıl oluşturabileceğini gösterdi. Bu frustrasyon, atomların birbirleriyle tam olarak çiftleşmesini engelleyen geometrik bir kısıttır. Araştırma, organik moleküllerde görülen bu fenomenin 2D sistemlerde de var olduğunu ve antiferromanyetik düzenlemeye yol açtığını ortaya koyuyor. Bu sistemler, ferromanyetik ve antiferromanyetik özelliklerin karıştığı hibrit spin-dalga uyarımları sergiliyor. Keşif, düşük güçlü, kompakt ve ultra hızlı organik spintronik cihazların geliştirilmesi için yeni bir yol açabilir.

arXiv — Yoğun Madde Fiziği 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Otonom Sürüşte Yeni Yaklaşım: Altyapı Merkezli Dünya Modelleri

Araştırmacılar, otonom sürüş teknolojisinde devrim yaratabilecek yeni bir yaklaşım geliştirdi. Geleneksel sistemlerin aksine araç perspektifini değil, yol kenarı altyapısının bakış açısını kullanan bu model, sabit sensörlerle uzun vadeli davranış verilerini topluyor. Kuş bakışı görüş açısı sayesinde nadir güvenlik olaylarını da dahil olmak üzere daha kapsamlı çevresel anlayış sağlayan sistem, mevcut araç tabanlı modellerin eksiklerini gideriyor. Bu yaklaşım, gelecekte daha güvenli ve etkili otonom sürüş sistemleri geliştirilmesinde önemli bir adım olabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Kendini Denetlemeyi Öğreniyor: AntiPaSTO Yöntemi

Araştırmacılar, yapay zekanın kendi davranışlarını kontrol edebilmesi için AntiPaSTO adlı yeni bir yöntem geliştirdi. Bu teknik, AI modellerinin sadece iki zıt kelime çifti kullanarak kendilerini 'dürüst' davranmaya yönlendirmesini sağlıyor. Geleneksel yöntemlerin aksine, insan denetimi gerektirmiyor ve modelin kendi iç yapısından yararlanıyor. Gemma-3-1B modeli üzerindeki testlerde, mevcut tekniklere göre 6.9 kat daha başarılı sonuçlar elde edildi. Bu gelişme, AI güvenliği açısından önemli çünkü modeller karmaşıklaştıkça insanların söylediklerini doğrulaması zorlaşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Matematik
21 Apr

Matematik Dünyasında İddialar: Symplectic Bipotentials Araştırmasında Orijinallik Sorunu

Matematik camiasında önemli bir tartışma yaşanıyor. Yeni yayınlanan bir araştırma makalesinin içeriğinin büyük ölçüde daha önceki çalışmalardan alındığı iddia ediliyor. Symplectic bipotentials konusundaki bu makalenin, 2018 ve 2023 yıllarında yayınlanmış önceki çalışmaları yeterince atıf yapmadan kullandığı öne sürülüyor. Bu durum, bilimsel yayıncılıkta orijinallik ve atıf etiği konularını gündeme getiriyor. Matematik ve mekanik alanındaki bu gelişme, araştırma dünyasında şeffaflık ve akademik dürüstlük tartışmalarını yeniden alevlendiriyor.

arXiv (Matematik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Metinlerini Tespit Etmenin Yeni Yolu: Hizalama İzi

Araştırmacılar, yapay zeka tarafından üretilen metinleri tespit etmek için yenilikçi bir yöntem geliştirdi. 'Hizalama İzi' adı verilen bu teknik, büyük dil modellerinin eğitim sürecinde bıraktığı matematiksel izleri takip ediyor. Geleneksel tespit yöntemleri karmaşık içeriklerde zorlanırken, yeni yaklaşım modellerin tercih ayarlama süreçlerinden kaynaklanan dağılımsal farklılıkları kullanıyor. LAPD (Log-likelihood Alignment Preference Discrepancy) adlı istatistiksel metrik, bu izleri daha kararlı şekilde ölçebiliyor. Çalışma, AI-generated içerik tespitinde önemli bir ilerleme kaydederken, akademik dürüstlük ve deepfake metinlerle mücadelede yeni olanaklar sunuyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay zeka programcıları daha adil hale getiren yeni yöntem geliştirildi

Araştırmacılar, büyük dil modellerinin yazılım hatalarını düzeltme konusundaki adaletsizliğini gidermek için HELO-APR adlı yeni bir çerçeve geliştirdi. Bu sistem, popüler programlama dillerindeki bilgiyi daha az kullanılan dillere aktararak, yapay zekanın tüm programlama dillerinde eşit başarı göstermesini sağlıyor. C++'dan Ruby ve Rust'a bilgi transferi yapan bu yöntem, yazılım geliştirme alanında dil çeşitliliğini destekleyerek teknolojik adaletsizliği azaltmayı hedefliyor. İki aşamalı öğrenme stratejisi kullanan sistem, az verili diller için sentetik eğitim materyali oluşturuyor ve ardından kademeli öğrenme ile bu dillerdeki hata düzeltme yeteneklerini geliştiriyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

IoT Cihazları İçin Merkezi Olmayan Güvenlik Sistemleri Gelişiyor

Nesnelerin İnterneti (IoT) cihazlarının yaygınlaşmasıyla birlikte güvenlik açıkları da artıyor. Araştırmacılar, geleneksel merkezi güvenlik sistemlerinin alternatifi olarak dağıtık güvenlik mekanizmalarını inceliyor. Federated learning, Zero Trust mimarileri ve hafif blockchain teknolojileri gibi yenilikçi yaklaşımlar, kaynak kısıtlı IoT cihazlarında güvenliği sağlamak için test ediliyor. Bu dağıtık sistemler, gizliliği artırıyor ve tek nokta arızalarını önlüyor ancak ölçeklenebilirlik konusunda hâlâ zorluklarla karşılaşıyor. Otuz güncel çalışmanın analiz edildiği kapsamlı değerlendirme, IoT ağlarında güven oluşturma ve saldırı tespiti konularında önemli gelişmeler kaydettiğini gösteriyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

&inator: C Kodlarını Güvenli Rust Diline Dönüştüren Yeni Araç

Araştırmacılar, C programlama dilinde yazılmış sistem yazılımlarını Rust diline otomatik olarak çeviren yeni bir araç geliştirdi. &inator adı verilen bu sistem, C kodlarının arayüz tanımlamalarını Rust'un güvenlik kurallarına uygun şekilde dönüştürebiliyor. Geleneksel C dilinin bellek güvenliği konusundaki eksiklikleri, yazılım güvenlik açıklarının temel nedenlerinden biri olarak görülürken, Rust dili sahiplik ve ödünç alma mekanizmaları sayesinde bu sorunları compile-time'da çözüyor. Yeni araç, kısıtlama tabanlı bir formülasyon kullanarak semantik eşdeğerlik ve tip doğruluğunu sağlarken, en basit ve maliyetsiz tip yapılarını tercih ediyor. Gerçek C programları üzerinde yapılan testlerde başarılı sonuçlar alınması, sistem yazılımlarının daha güvenli hale getirilmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

8 Milyar Parametreli Açık Kaynak Model, Araç Kullanan Yapay Zeka Eğitiminde Devrim Yaratıyor

Stanford araştırmacıları, yapay zeka ajanlarına araç kullanmayı öğretmek için sadece 8 milyar parametreli açık kaynak dil modellerinin yeterli olduğunu kanıtladı. TRUSTEE adlı yeni yöntem, pahalı ticari modellere veya önceden hazırlanmış veri setlerine ihtiyaç duymadan, dinamik simülasyon ortamları oluşturarak AI ajanları eğitiyor. Sistem, görev üretimi, kullanıcı simülasyonu ve araç simülasyonu süreçlerini tamamen ücretsiz modellerle gerçekleştiriyor. Bu yaklaşım, AI ajanlarının farklı alanlarda tutarlı performans iyileştirmeleri göstermesini sağlıyor ve dış kaynak gerektiren diğer yöntemleri geride bırakıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka ile C Kodlarını Daha Güvenli Rust'a Çeviren Yeni Teknik

Araştırmacılar, C programlama dilinde yazılmış kodları Rust diline çeviren mevcut araçların güvenlik açığı yaratan ham işaretçi problemini çözen yeni bir yöntem geliştirdi. PR2 adlı bu sistem, GPT-4 büyük dil modelini kullanarak ham işaretçileri Rust'ın güvenli veri yapılarına otomatik olarak dönüştürüyor. C dilinde yazılmış eski kodların modern ve güvenli Rust diline geçirilmesi, yazılım güvenliğini artırmak için kritik bir süreç. Mevcut araçlar sözdizimi çevirisini başarıyla yapsa da, ortaya çıkan Rust kodları güvenli olmayan yapılar içeriyor. Yeni geliştirilen teknik, karar ağacı tabanlı yönlendirme kullanarak bu sorunu çözüyor ve hataları otomatik olarak düzeltiyor. Bu gelişme, milyonlarca satır C kodu bulunan kritik sistemlerin daha güvenli hale getirilmesinde önemli bir adım.

arXiv (CS + AI) 1
Fizik
20 Apr

Kare ve Üçgen Kafes Arası Geçişte Magnetik Düzenin Sırları Çözülüyor

Fizikçiler, kare ve üçgen kafes yapıları arasındaki geçişte elektronların nasıl magnetik düzenler oluşturduğunu araştırdılar. 1960'larda Nagaoka'nın keşfettiği ferromanyetik düzenleme, kare kafeste tek bir boşluk (hole) varlığında ortaya çıkarken, üçgen kafeslerde geometrik frustrasyon nedeniyle farklı bir spin düzeni gözleniyor. Araştırmacılar, bu iki yapı arasındaki geçişte ferromanyetik düzenin ne zaman kararsızlaştığını ve spiral spin düzenine dönüştüğünü matematiksel olarak modellediler. Bu çalışma, kuantum malzemelerde magnetik özelliklerin nasıl kontrol edilebileceği konusunda önemli ipuçları sunuyor ve gelecekteki spintronik uygulamalar için temel bilgiler sağlıyor.

arXiv — Kuantum Fiziği 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka C/C++ Kodunu Otomatik Olarak Güvenli Rust Diline Çeviriyor

Araştırmacılar, eski C ve C++ kodlarını modern ve güvenli Rust programlama diline otomatik olarak dönüştüren yeni bir yapay zeka sistemi geliştirdi. LLM4C2Rust adlı bu sistem, büyük dil modellerini (LLM) küçük dil modelleriyle birleştirerek kod çevirisini gerçekleştiriyor. Sistem, özellikle bellek güvenliği sorunlarını çözmek için tasarlandı. C ve C++ gibi eski programlama dillerinde yazılmış yazılımlar, bellek hatalarına karşı savunmasızken, Rust dili yerleşik güvenlik garantileri sunuyor. Manuel kod çevirisi zaman alıcı ve hata yapmaya açık olduğundan, bu otomatik yaklaşım yazılım geliştirme sürecini hızlandırabilir. RAG (Retrieval-Augmented Generation) teknolojisini kullanan framework, hem büyük hem de küçük dil modellerinin avantajlarını birleştirerek daha etkili sonuçlar elde ediyor. Bu gelişme, özellikle eski sistemlerin modernizasyonu için önemli bir adım sayılıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Güvenilir Ortam Teknolojisi ile Blockchain Konsensüsünde Yeni Dönem

Araştırmacılar, konsorsiyum blockchain ağları için T-RBFT adlı yeni bir konsensüs mekanizması geliştirdi. Bu sistem, güvenilir çalıştırma ortamı (TEE) teknolojisini kullanarak geleneksel Bizans Hata Toleranslı protokollerin performans sorunlarını çözmeyi hedefliyor. Konsorsiyum blockchain'lerinde çoğu düğümün dürüst olduğu ortamlarda, mevcut BFT protokolleri gereksiz mesaj alışverişi ve hesaplama yükü oluşturuyor. T-RBFT, iki katmanlı konsensüs yapısı ve dinamik gruplama ile bu sorunu aşarak daha yüksek performans ve ölçeklenebilirlik sunuyor. Bu gelişme, özellikle kurumsal blockchain uygulamaları için önemli verimlilik artışları vadediyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka Yazdığı Kodları Tespit Eden Yeni Sistem: LLMSniffer

Yazılım geliştirmede yapay zeka araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte, AI tarafından üretilen kodları insan yazısından ayırt etmek kritik bir sorun haline geldi. Araştırmacılar, bu zorluğa çözüm olarak LLMSniffer adlı yenilikçi bir tespit sistemi geliştirdi. GraphCodeBERT teknolojisini kullanan sistem, kontrastlı öğrenme yöntemiyle eğitildi ve mevcut sistemlere göre dikkat çekici başarı artışları elde etti. GPTSniffer veri setinde doğruluk oranı %70'den %78'e, Whodunit veri setinde ise %91'den %94.65'e yükseldi. Bu gelişme, akademik dürüstlük, kod kalite kontrolü ve siber güvenlik alanlarında önemli uygulamalara sahip.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Yapay Zeka ile Sınav Kopya Tespiti: %95 Doğruluk Oranıyla Çalışan Yeni Sistem

Araştırmacılar, sınav sırasında kopya çekme davranışlarını tespit edebilen iki aşamalı yapay zeka sistemi geliştirdi. Sistem, önce YOLOv8n modeliyle sınav salonundaki öğrencileri tespit ediyor, ardından RexNet-150 modeliyle davranışlarını analiz ediyor. 273 bin örnek üzerinde eğitilen sistem %95 doğruluk oranına ulaştı. Geleneksel gözetim yöntemlerinin pahalı ve hata yapma eğiliminde olması nedeniyle geliştirilen bu teknoloji, akademik dürüstlük konusundaki sorunlara modern bir çözüm sunuyor. İki farklı derin öğrenme modelinin entegrasyonuyla çalışan sistem, şeffaf ve etkili bir alternatif oluşturuyor.

arXiv (CS + AI) 0