Arama · son güncelleme 5 sa önce
8.369
toplam haber
7
kategori
70+
bilim kaynağı
1-23 / 23 haber Sayfa 1 / 1
Nörobilim & Psikoloji
5 gün önce

Kanada'da 'Hayır De' Yaklaşımı Tarihe Karışıyor: Okullar Yeni Madde Kullanımı Politikası Geliştiriyor

Kanadalı okullar, öğrencilerin madde kullanımına karşı geleneksel 'sadece hayır de' yaklaşımını terk ediyor. Uzmanlar, bu eski yöntemin günümüz koşullarında yetersiz kaldığını ve hatta sorunun parçası haline geldiğini belirtiyor. Yeni yaklaşım, öğrencilere sadece reddetmeyi öğretmek yerine, madde kullanımının altında yatan nedenleri anlamaya ve kapsamlı destek sağlamaya odaklanıyor. Bu değişim, eğitim psikolojisi ve bağımlılık araştırmalarındaki son gelişmelerin okul politikalarına yansıması olarak değerlendiriliyor. Kanadalı eğitimciler, öğrenci refahını artırmak için kanıta dayalı yeni stratejiler geliştiriyor.

Phys.org — Sosyal Bilimler 0
Teknoloji & Yapay Zeka
8 May

QNX, Robotik Zirvesi'nde yeni nesil otonom sistemlerini sergileyecek

Kanadalı yazılım devi QNX, 2026 Robotik Zirvesi ve Fuarı'nda gerçek zamanlı işletim sistemleri ve otonom teknolojilerdeki son gelişmelerini tanıtacak. Şirket, 307 numaralı standında ziyaretçilere interaktif demonstrasyonlar sunarak, robotik alanındaki yeni araştırmalarını paylaşacak. QNX'in güvenli ve güvenilir işletim sistemleri, özellikle otonom araçlar ve endüstriyel robotlarda kritik görevler için tercih ediliyor. Bu etkinlik, robotik teknolojilerinin geleceğine yön verecek yeniliklerin sergileneceği önemli bir platform olacak.

The Robot Report 0
Fizik
4 May

Yeraltı elektrik haritaları güneş fırtınalarının etkilerini öngörebilir

1989'da Kanada'nın Quebec eyaletinde 9 saatlik elektrik kesintisine yol açan güneş fırtınası benzeri bir olay bugün yaşansa, özellikle ABD'nin doğu kıyılarında çok daha yıkıcı sonuçlara neden olabilir. Bilim insanları, yer altındaki gizli elektriksel yapıları haritalayarak bu tür uzay hava olaylarını önceden tespit etmek için yeni yöntemler geliştirdi. Bu araştırma, toprak yapısının elektrik şebekesi üzerindeki etkilerini anlamada kritik bilgiler sunuyor. Yer kabuğunun elektriksel iletkenlik özellikleri, güneş fırtınalarının yarattığı jeomanyetik değişimlerin elektrik altyapısına nasıl transfer olacağını belirliyor. Araştırmacılar, farklı coğrafi bölgelerdeki toprak ve kaya formasyonlarının elektriksel davranışlarını inceleyerek, hangi alanların güneş fırtınalarına karşı daha savunmasız olduğunu tespit etmeyi hedefliyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
İklim & Çevre
4 May

İklim değişikliği kış göllerini beklenmedik şekilde etkiliyor

İklim değişikliğinin göller üzerindeki etkileri her zaman beklenen yönde gerçekleşmiyor. Kanada York Üniversitesi, Finlandiya Çevre Enstitüsü ve Doğu Finlandiya Üniversitesi'nden araştırmacılar, sonbahar aylarında göl yüzeyindeki ısınmanın kış dönemindeki buz altı sıcaklıkları ve buzlanma süreçleri üzerindeki etkilerini inceledi. Çalışma, iklim değişikliğinin göl ekosistemlerini nasıl etkilediğini anlamak için kritik veriler sunuyor. Araştırmanın bulguları, mevsimsel etkilerin düşünülenden çok daha karmaşık olduğunu ve bu durumun göl ekosistemlerinin işleyişini önemli ölçüde değiştirdiğini ortaya koyuyor.

Phys.org — Yerküre Bilimleri 0
Teknoloji & Yapay Zeka
4 May

Elektrik Şebekesi Genişletmesi İçin Yeni Simülasyon Sistemi Geliştirildi

Araştırmacılar, elektrik şebekelerinin gelecekteki ihtiyaçlarını daha doğru planlamak için yeni bir simülasyon sistemi geliştirdi. Rüzgar enerjisi ve elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla birlikte, geleneksel planlama yöntemleri yetersiz kalmaya başladı. Yeni AQSTSS sistemi, bir yıl boyunca şebekenin her anını analiz ederek, mevsimsel değişimleri ve farklı işletim koşullarını dikkate alıyor. Kanada'nın Hydro-Québec şirketinin 2035-2036 projeksiyonlarında test edilen sistem, yüksek rüzgar enerjisi ve elektrikli araç penetrasyonu altında kritik içgörüler sağladı. Bu gelişme, sürdürülebilir enerji geçişinin daha verimli planlanmasına katkı sunuyor.

arXiv — Bilgisayar Sistemleri 0
Fizik
30 Apr

X-ışını Girişimi ile Işık Uyumluluğu Ölçümünde Yeni Yöntem

Kanada Işık Kaynağı'nda (CLS) gerçekleştirilen araştırmada, sinkrotron radyasyonu kullanılarak X-ışını girişimi tekniğiyle uzaysal uyumluluk derecesi ölçüldü. Çift yarık deneyine benzer bu yöntemle, depolama halkasındaki bağlaşım faktörü ile ışığın uyumluluğu arasındaki ters ilişki kanıtlandı. 7 keV enerjisindeki X-ışınlarıyla yapılan deneylerde, bağlaşım faktörü azaldıkça dikey uyumluluk derecesinin arttığı gözlemlendi. Bulgular, parçacık hızlandırıcılarında ışın kalitesinin daha iyi kontrol edilebileceğini gösteriyor.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
30 Apr

Yeni Fizik Yasalarının İzinde: CeF²⁺ Molekülü ile Standart Model Ötesi Keşifler

Kanadalı bilim insanları, parçacık fiziğinin Standart Modeli'ni aşan yeni fizik yasalarını araştırmak için dikkat çeken bir molekül geliştirdi. TRIUMF laboratuvarında üretilen çift yüklü seryum monoflorür (CeF²⁺) molekülü, doğanın temel simetrilerindeki ihlalleri tespit edebilecek hassaslığa sahip. Bu çalışma, daha önce önerilen ancak deneysel zorluklarla karşı karşıya kalan protaktinyum monoflorür molekülüne alternatif sunuyor. Kuantum kimyasal hesaplamalar, CeF²⁺'nin P ve T simetri ihlallerine karşı yüksek duyarlılık gösterdiğini ortaya koyuyor. Bu keşif, evrenin temel yapı taşlarını anlamada yeni kapılar açabilir.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
29 Apr

Kuantum bilgisayar eğitiminde yeni model: Lise öğrencileri için özel hackathon

Kanada'da düzenlenen yenilikçi bir kuantum hackathon projesi, dezavantajlı lise öğrencilerini kuantum bilgisayar dünyasıyla tanıştırmak için özel bir eğitim modeli geliştirdi. İki günlük program, öğrencilere önce kuantum kavramlarını uygulamalı aktivitelerle öğretiyor, ardından rehberli projelerle bu bilgileri pratiğe dökmelerini sağlıyor. Uzmanlar, Quirk simülatörü kullanarak gerçekleştirilen bu eğitimin, kuantum teknolojilerine erişimi demokratikleştirmede önemli bir adım olduğunu belirtiyor. Program, ustalık öğrenimi teorisi ve belirtim notlandırması gibi pedagojik yaklaşımlarla desteklenmiş, öğrencilerden alınan geri bildirimler projenin başarılı olduğunu göstermiş.

arXiv (Fizik) 0
Fizik
29 Apr

Karanlık Madde Avcıları Radon Kirliliğine Karşı Yeni Sistem Geliştirdi

Karanlık madde ve nötrino gibi nadir olayları arayan deneyler, doğal uranyumdan kaynaklanan radon gazı yüzünden büyük zorluklar yaşıyor. Kanada'daki Carleton Üniversitesi araştırmacıları, bu sorunu çözmek için özel bir radon tespit sistemi geliştirdi. Paslanmaz çelik emanasyon odası, düşük arka plan gürültülü ZnS(Ag) hücresi ve radon toplama düzeneği içeren sistem, dedektör malzemelerinden sızan radon miktarını vakum koşullarında ölçebiliyor. Ayrıca aktif kömürden yapılmış özel tuzaklar, nitrojen gazındaki radon seviyelerini ve DEAP-3600 sisteminin gaz filtrelerindeki kalıntı radonu incelemek için kullanılıyor. Bu gelişme, evrenin en gizemli bileşenlerinden olan karanlık maddeyi tespit etmeye çalışan hassas deneylerin başarı şansını artırabilir.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
29 Apr

Kara ve Hava Robotları İş Birliği: En Kısa Yol Algoritması Geliştirildi

Araştırmacılar, bilinmeyen engellerin bulunduğu ortamlarda kara ve hava araçlarının birlikte çalışması için yeni bir algoritma geliştirdi. Çalışma, insansız kara aracı (UGV) ile insansız hava aracının (UAV) koordineli şekilde çalışarak en optimal rotayı bulmasını sağlıyor. Geleneksel Kanadalı Gezgin Problemi'nin genişletilmiş versiyonu olan bu yaklaşım, yol üzerindeki hasarlar veya engellerin ancak o noktaya ulaşıldığında keşfedilebildiği durumları ele alıyor. Tek başına çalışan kara aracının performansını iyileştirmek için hava desteği kullanılması, rota planlama alanında önemli bir gelişme sayılıyor.

arXiv (Robotik) 0
Tıp & Sağlık
22 Apr

Atık Su Surveillansı için Küresel Veri Standardı Güncellendi

COVID-19 pandemisiyle önem kazanan atık su surveillansı, halk sağlığı izlemede güçlü bir araç haline geldi. Ancak farklı ülkelerdeki veri sistemlerinin birbirleriyle uyumsuzluğu, bu teknolojinin etkinliğini sınırlıyordu. Kanada Halk Sağlığı Ajansı tarafından benimsenip 25'ten fazla ülkede kullanılan PHES-ODM veri modeli, bu soruna çözüm getiriyor. Sistemin 3. versiyonu, halk sağlığı eylemlerinin dokümantasyonu, uluslararası veri bankalarıyla bağlantı ve analitik iş akışlarının standardizasyonu gibi yeniliklerle veri paylaşımını kolaylaştırıyor. Bu gelişme, gelecekteki pandemilere karşı küresel hazırlık açısından kritik önem taşıyor.

arXiv (CS + AI) 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
21 Apr

Kaz Dışkısından Sürdürülebilir Tarım Stratejisi Geliştiriliyor

Her bahar göçmen Kanada kazlarının V formasyonları sıcak havanın müjdecisi olsa da, ardlarında bıraktıkları dışkılar park ve spor sahalarında istenmeyen bir sorun teşkil ediyor. Ancak yeni araştırmalar, bu atıkların aslında dairesel tarım ekonomisinin temel taşı olabileceğini gösteriyor. Bilim insanları, kaz dışkısının yerel ekosistemlere verdiği zararı tersine çevirerek tarımsal fayda sağlayacak yöntemler geliştirdi. Bu yaklaşım hem çevre kirliliğini azaltıyor hem de tarımsal verimliliği artıracak potansiyel taşıyor. Çalışma, atık yönetimi ve sürdürülebilir tarım alanlarında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Uzay & Astronomi
21 Apr

Yapay Zeka Uzay Teleskop Görüntülerini Temiz Referans Olmadan Gürültüden Arındırıyor

Araştırmacılar, astronomik görüntülerdeki gürültüyü temizlemek için yeni bir yapay zeka yöntemi geliştirdi. AstroSURE adlı sistem, temiz referans görüntülere ihtiyaç duymadan uzay teleskoplarından gelen verileri işleyebiliyor. Düşük foton sayısına sahip uzay görüntülerinde gürültü temizleme büyük bir sorun oluşturuyor. Geleneksel yöntemler, algoritmaları eğitmek için temiz referans görüntüler gerektirirken, yeni sistem Hubble Uzay Teleskopu ve Kanada-Fransa-Hawaii Teleskopu verilerini doğrudan kullanarak çalışıyor. Sistem, özellikle zayıf ışık kaynaklarının tespitinde başarılı sonuçlar veriyor. Bu gelişme, uzak galaksilerin ve diğer kozmik nesnelerin daha net görüntülenmesine olanak sağlayabilir.

arXiv (CS + AI) 0
Uzay & Astronomi
21 Apr

Radar ve Optik Teleskoplarla Meteor Gözlemlerinde Yeni Doğruluk Yöntemi

Kanadalı bilim insanları, 8 yıllık kapsamlı bir çalışmayla radar ve optik teleskopların meteor gözlemlerindeki eksiklikleri tespit etti. 10.503 meteoru aynı anda hem radar hem de optik kameralarla takip eden araştırma, radar sistemlerinin önemli sayıda meteoru kaçırdığını ortaya koydu. CMOR radar sistemi ve EMCCD kameraları kullanan çalışma, meteorların hızı ve yüksekliğine bağlı olarak hangi oranlarda gözden kaçtığını belirledi. Bu bulgular, uzaydan gelen meteor akışlarının daha doğru hesaplanması ve Dünya'nın kozmik çevresi hakkında daha kesin bilgiler elde edilmesi açısından büyük önem taşıyor.

arXiv (Astronomi) 0
Fizik
21 Apr

TRIUMF'ta yeni ultra soğuk nötron kaynağından umut verici ilk sonuçlar

Kanada'daki TRIUMF laboratuvarında geliştirilen yeni nesil ultra soğuk nötron kaynağı, ilk testlerinde beklentilere yakın performans sergiledi. Süperakışkan helyum kullanılan bu kaynak, nötronların elektriksel dipol momentini ölçmek için tasarlandı. 60 saniyelik ışınlama sonrası yaklaşık 930 bin ultra soğuk nötron tespit edildi. Bu sonuçlar, temel fizik araştırmaları için kritik olan nötron özelliklerinin daha hassas ölçümlerine kapı aralayabilir. Sistem tamamlandığında 50 kat daha yüksek verim bekleniyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
21 Apr

Yapay Zeka Algoritmalarını Birleştiren Yeni Çerçeve: Yerel Tutarsızlık Çözümü

Kanadalı araştırmacılar, makine öğrenmesindeki farklı algoritmaları tek bir çatı altında birleştiren yenilikçi bir yaklaşım geliştirdi. Yerel Tutarsızlık Çözümü (LIR) adı verilen bu yöntem, yapay zekanın öğrenme sürecini insan benzeri bir yaklaşımla modelliyor: sorunlara odaklanma ve adım adım tutarsızlıkları giderme. Sistem, EM algoritması, inanç yayılımı, düşman ağlar ve GAN'lar gibi önemli yapay zeka tekniklerini aynı matematiksel çerçevede açıklayabiliyor. Bu birleştirici yaklaşım, yapay zeka araştırmalarında yeni bir perspektif sunuyor ve algoritmalar arası bağlantıları daha iyi anlamamızı sağlıyor. Özellikle GFlowNet algoritmalarında performans artışı sağladığı gösterilen yöntem, makine öğrenmesi alanında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

arXiv (CS + AI) 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
20 Apr

2026 FIFA Dünya Kupası için özel çim teknolojisi üç ülkede standart saha deneyimi yaratacak

2026 FIFA Dünya Kupası, futbol tarihinin en büyük organizasyonu olacak. Kanada, ABD ve Meksika'da 16 stadyumda 104 maç oynanacak bu dev organizasyon için bilim insanları özel bir çim teknolojisi geliştirdi. Farklı iklim koşullarına sahip üç ülkede, tüm stadyumlarda aynı kalitede oyun deneyimi sunabilmek için çim uzmanları yenilikçi çözümler üretti. Proje, bitki biyolojisi, toprak bilimi ve iklim mühendisliğini bir araya getirerek futbolun en prestijli turnuvasında adil rekabet ortamı yaratmayı hedefliyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
20 Apr

450 milyon yıllık fosil Kanada'da keşfedilen yeni denizanası türünü ortaya çıkardı

Kanadalı araştırmacılar Quebec yakınlarında 450 milyon yıllık fosilleri incelerken, modern denizanalarının uzak akrabası olan yeni bir tür keşfettiler. Paleocanna tentaculum adı verilen bu yumuşak vücutlu organizma, tüp şeklinde bir gövdeye ve etrafında tentaküllerden oluşan bir halka yapısına sahipti. Fosil kayıtlarında bu alt familyadan sadece birkaç tür tanımlandığı için keşif oldukça nadir ve değerli. Bu bulgu, denizanası benzeri canlıların evrimsel geçmişine dair önemli ipuçları sunuyor ve 450 milyon yıl önce okyanusların nasıl bir yaşam çeşitliliğine ev sahipliği yaptığını anlamamıza yardımcı oluyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Biyoloji & Yaşam Bilimleri
20 Apr

Britanya Kolumbiyası'nda Nesli Tükenmekte Olan Türler İçin Az İlerleme Kaydedildi

Yeni araştırmalar, Kanada'nın Britanya Kolumbiyası eyaletindeki nesli tükenmekte olan vahşi yaşam türlerinin korunmasında yetersiz ilerleme kaydedildiğini ortaya koyuyor. Bilim insanları, bölgedeki tehlike altındaki hayvan ve bitki türlerinin durumunun iyileştirilmesi konusunda hükümet çabalarının yetersiz kaldığını tespit etti. Bu bulgular, biyoçeşitlilik kaybının küresel bir sorun haline geldiği dönemde, yerel koruma stratejilerinin etkinliğinin sorgulanmasına neden oluyor. Araştırma, mevcut koruma politikalarının gözden geçirilmesi ve daha kapsamlı önlemler alınması gerektiğine işaret ediyor.

Phys.org — Biyoloji 0
Uzay & Astronomi
20 Apr

Tam güneş tutulması sismik gürültüyü susturdu

8 Nisan 2024'te yaşanan tam güneş tutulması, yalnızca gökyüzünde değil, yeryüzünde de dramatik değişikliklere neden oldu. Amerika ve Kanada'da tutulma yolunda bulunan şehirlerde yapılan yeni araştırma, bu nadir astronomik olay sırasında sismik gürültüde belirgin bir azalma tespit edildiğini ortaya koydu. 2026 SSA Yıllık Toplantısı'nda sunulan bulgular, güneş tutulmasının atmosferik koşulları nasıl etkilediğini ve bunun yer kabuğundaki titreşimlere nasıl yansıdığını gösteriyor. Bu keşif, astronomik olayların Dünya sistemleri üzerindeki beklenmedik etkilerini anlamamıza yeni bir boyut kazandırıyor.

Phys.org 0
Fizik
20 Apr

Kanada'da Nötronların Elektriksel Özelliklerini Ölçmek İçin Dev Manyetik Kalkan

TRIUMF laboratuvarındaki TUCAN işbirliği, nötronların elektrik dipol momentini benzeri görülmemiş bir hassasiyetle ölçmek için beş katmanlı MuMetal ve bir katman bakırdan oluşan dev bir manyetik korumalı oda inşa etti. Bu tesis, dış manyetik alanları 30 bin kat azaltarak, nötronların teorik fizikte kritik öneme sahip elektriksel özelliklerinin araştırılmasını mümkün kılıyor. Elde edilen sonuçlar, standart model ötesi fizik teorilerinin test edilmesinde önemli bir adım oluşturuyor.

arXiv (Fizik) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Kanada'nın AI Kayıt Sistemi: Şeffaflık mı, Sansür mü?

Kanada hükümeti, yapay zeka sistemlerinin şeffaflığını artırmak için 2025'te Federal AI Kaydı'nı kullanıma sundu. Ancak yeni bir araştırma, bu kayıt sisteminin gerçek bir şeffaflık aracı olmaktan çok, hesap verebilirliğin sınırlarını belirleyen bir kontrol mekanizması olduğunu ortaya koyuyor. 409 AI sisteminin analiz edildiği çalışmada, sistemlerin %86'sının iç verimlilik için kullanıldığı, ancak kayıtların bu sistemlerin işletilmesinde gereken insan müdahalesi, eğitim süreçleri ve belirsizlik yönetimini sistematik olarak gizlediği tespit edildi. Araştırmacılar, "egemen yapay zeka" söylemi ile bürokrasideki gerçek uygulamalar arasında keskin bir farklılık olduğunu vurguluyor.

arXiv (CS + AI) 0
Teknoloji & Yapay Zeka
20 Apr

Göçmenlerin Ulaşım Tercihleri: Entegrasyon Seviyesi Davranışları Nasıl Etkiliyor?

Kanada'da yapılan yeni bir araştırma, göçmenlerin ulaşım seçimlerinin yerli halktan farklılık gösterdiğini ortaya koyuyor. 100 katılımcıdan 80.000'den fazla seyahat verisi toplayan çalışma, yeni göçmenlerin seyahat süresine karşı daha az hassas olduğunu ve entegrasyon seviyesinin ulaşım tercihlerini önemli ölçüde etkilediğini gösteriyor. GPS teknolojisi ve gelişmiş istatistiksel modeller kullanan araştırma, göçmenlerin kentsel hareketlilik davranışlarını anlamak için önemli bulgular sunuyor. Sonuçlar, şehir plancıları ve politika yapıcılar için göçmen toplulukların ulaşım ihtiyaçlarına yönelik özel stratejiler geliştirilmesi gerektiğini işaret ediyor.

arXiv (Ekonomi) 0